<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?> <?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?> <TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hans-HK" xml:id="P174n1590"> <teiHeader> <fileDesc> <titleStmt> <title>Northern Yongle Edition of the Canon, Electronic version, No. 1590 <persName>佛</persName>遗教经论疏节要</title> <title xml:lang="zh-Hans">永乐北藏数位版, No. 1590 <persName>佛</persName>遗教经论疏节要</title> <author>宋 净源述</author> <respStmt> <resp>Electronic Version by</resp> <name>CBETA</name> </respStmt> </titleStmt> <editionStmt> <edition>XML TEI P5</edition> <respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>CBETA.ting</name></respStmt> </editionStmt> <extent>1卷</extent> <publicationStmt> <idno type="CBETA"> <idno type="canon">P</idno>.<idno type="vol">174</idno>.<idno type="no">1590</idno> </idno> <distributor> <name>中华电子<persName>佛</persName>典协会 (CBETA)</name> <address> <addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine> </address> </distributor> <availability> <p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p> </availability> <date>2023-01-01 13:12:36 +0800</date> </publicationStmt> <sourceDesc> <bibl> <title level="s">Northern Yongle Edition of the Canon</title> <title level="s" xml:lang="zh-Hans">永乐北藏</title> <title level="m" xml:lang="zh-Hans"><persName>佛</persName>遗教经论疏节要</title> </bibl> </sourceDesc> </fileDesc> <encodingDesc> <projectDesc> <p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA(first version), Input by CBETA(second version)</p> <p xml:lang="zh-Hans" cb:type="ly">CBETA 人工输入（版本一），CBETA 人工输入（版本二）</p> </projectDesc> <editorialDecl> <punctuation resp="#resp1"><p>原书标点</p></punctuation> </editorialDecl> <tagsDecl> <namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0"> <tagUsage gi="rdg"> <listWit> <witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness> <witness xml:id="wit.orig">【北藏】</witness> <witness xml:id="wit1">【大-CB】</witness> </listWit> </tagUsage> </namespace> </tagsDecl> <charDecl> <char xml:id="CB00145"> <charName>CBETA CHARACTER CB00145</charName> <mapping cb:dec="983185" type="PUA">U+F0091</mapping> <mapping type="unicode">U+3779</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[少/兔]</value></charProp></char> <char xml:id="CB00501"> <charName>CBETA CHARACTER CB00501</charName> <mapping cb:dec="983541" type="PUA">U+F01F5</mapping> <mapping type="unicode">U+4B7E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>驮</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[马*犬]</value></charProp></char> <char xml:id="CB00562"> <charName>CBETA CHARACTER CB00562</charName> <mapping cb:dec="983602" type="PUA">U+F0232</mapping> <mapping type="unicode">U+47FD</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>疏</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+(梳-木)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB01900"> <charName>CBETA CHARACTER CB01900</charName> <mapping cb:dec="984940" type="PUA">U+F076C</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+61F6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>懒</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[悚*页]</value></charProp></char> <char xml:id="CB01926"> <charName>CBETA CHARACTER CB01926</charName> <mapping cb:dec="984966" type="PUA">U+F0786</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+7070</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>灰</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[厂@火]</value></charProp></char> <char xml:id="CB02167"> <charName>CBETA CHARACTER CB02167</charName> <mapping cb:dec="985207" type="PUA">U+F0877</mapping> <charProp><localName>normalized form</localName><value>损</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[损-口+ㄙ]</value></charProp></char> <char xml:id="CB07778"> <charName>CBETA CHARACTER CB07778</charName> <mapping cb:dec="990818" type="PUA">U+F1E62</mapping> <mapping type="unicode">U+23206</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>晋</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[晋-(ㄙ*ㄙ)+(口*口)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB08729"> <charName>CBETA CHARACTER CB08729</charName> <mapping cb:dec="991769" type="PUA">U+F2219</mapping> <mapping type="unicode">U+41AB</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>窗</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[穴/匆/心]</value></charProp></char> <char xml:id="CB08798"> <charName>CBETA CHARACTER CB08798</charName> <mapping cb:dec="991838" type="PUA">U+F225E</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+7F3A</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>缺</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[卸-ㄗ+夬]</value></charProp></char> <char xml:id="CB09175"> <charName>CBETA CHARACTER CB09175</charName> <mapping cb:dec="992215" type="PUA">U+F23D7</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+9834</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>颖</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[(上/示)*页]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15081"> <charName>CBETA CHARACTER CB15081</charName> <mapping cb:dec="998121" type="PUA">U+F3AE9</mapping> <mapping type="unicode">U+41FF</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>策</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[竺-二+束]</value></charProp></char> <char xml:id="CB21873"> <charName>CBETA CHARACTER CB21873</charName> <mapping cb:dec="1004913" type="PUA">U+F5571</mapping> <charProp><localName>normalized form</localName><value>诙</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[言*(厂@火)]</value></charProp></char> </charDecl> </encodingDesc> <profileDesc> <langUsage> <language ident="en">English</language> <language ident="zh-Hans">Chinese (Traditional)</language> </langUsage> </profileDesc> <revisionDesc> <change when="2013-05-20"> <name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication </change> <change when="2010-07-21T09:37:39"> Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT </change> </revisionDesc> </teiHeader> <text><body> <milestone unit="juan" n="1"/> <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0785a" n="0785a"/> <lb ed="P" n="0785a01"/><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:jhead><persName>佛</persName>遗教经论<g ref="#CB00562">疏</g>节要<note place="inline">幷序</note> 迹十</cb:jhead></cb:juan> <lb ed="P" n="0785a02"/><byline cb:type="author">宋<g ref="#CB07778">晋</g>水沙门 净源述</byline> <lb ed="P" n="0785a03"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">序</cb:mulu><p xml:id="pP174p0785a0301">夫化制互陈戒定齐擧莫大乎遗教经焉推 <lb ed="P" n="0785a04"/>征解释开诱行业莫深于<name role="" type="person">马鸣</name>论矣然则论 <lb ed="P" n="0785a05"/>主发挥遗教亦犹龙树启明大品欤彼则融 <lb ed="P" n="0785a06"/>有而即空此乃扶律以诠定是故中夜三唱 <lb ed="P" n="0785a07"/>圆戒珠以严身上士七科滋法乳而延命既 <lb ed="P" n="0785a08"/>而寡尤寡悔二乘由是而功成即事即心三 <lb ed="P" n="0785a09"/>贤于斯而果满非夫至圣最後垂笵者则安 <lb ed="P" n="0785a10"/>能至于兹乎在昔罗什法师既翻于经而真 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0785b" n="0785b"/> <lb ed="P" n="0785b01"/>谛三藏续译于论故得有唐太宗降乎敕命 <lb ed="P" n="0785b02"/>永怀圣教用思弘阐而辞林载之昭昭然若 <lb ed="P" n="0785b03"/>悬日月于太淸令万物之咸睹也至若昔贤 <lb ed="P" n="0785b04"/>通经虽具章门而绵历岁时罕有传者近世 <lb ed="P" n="0785b05"/>孤山尊者仰经述<g ref="#CB00562">疏</g>多遵台教遂使舆宗思 <lb ed="P" n="0785b06"/>而不学抑又真悟律师以论注经虽不忘本 <lb ed="P" n="0785b07"/>而皆存梵语阙译华言净源久慨斯文流芳 <lb ed="P" n="0785b08"/>未备于是翻经论之格训集诸家之奥辞庶 <lb ed="P" n="0785b09"/>乎後裔皆受其赐耳。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0785b10"/> <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0786a" n="0786a"/> <lb ed="P" n="0786a01"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">节要</cb:mulu><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0786a0101"><note place="inline">二别释经文二初释名题二解文義今初</note>。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0786a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0786a0201"><persName>佛</persName>遗教经。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0786a0205" cb:place="inline"><note place="inline">经题有通别二名<persName>佛</persName>遗教别名也经即通名耳梵语具云<persName>佛陀</persName>此翻 <lb ed="P" n="0786a03"/>觉者谓觉了性相之者然具三義一自觉觉知自心本无生灭二觉他觉一切法无不是 <lb ed="P" n="0786a04"/>如三觉满二觉理圆称之为满若准起信亦彰三義一始觉即能证智二本觉即所证理 <lb ed="P" n="0786a05"/>三究竟觉即智与理冥始本不二也又<persName>佛</persName>地论第一说<persName>佛</persName>有其十義恐繁不引遗教者谓 <lb ed="P" n="0786a06"/>遗留教诫勗彼群機也教者效也使众生效之耳经者梵语修多罗古译为契经正翻为 <lb ed="P" n="0786a07"/>线此方不贵线称故存于经故<persName>佛</persName>地论云能贯能摄故名为经以<persName>佛</persName>遗教贯穿所应说義 <lb ed="P" n="0786a08"/>摄持所化众生故亦名<persName>佛</persName>垂涅槃略说教诫经然上正题人法齐擧以标美号今兹别名 <lb ed="P" n="0786a09"/>亦尔但廣略有异梵音涅槃秦言灭度義翻圆寂考诸唯识有其四种一自性淸净涅槃 <lb ed="P" n="0786a10"/>二有馀涅槃三无馀涅槃四无住涅槃若乃一往分文摘字申義亦具二种谓<persName>佛</persName>说教诫 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0786b" n="0786b"/> <lb ed="P" n="0786b01"/>道洽德施即有馀也而垂涅槃身<g ref="#CB01926">灰</g>智灭即无馀也</note>。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0786b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0786b0201">姚秦三藏法师鸠摩罗什译。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0786b0212" cb:place="inline"><note place="inline">姚秦即後秦姓 <lb ed="P" n="0786b03"/>姚名兴具云鸠摩罗什婆此云童寿以童子之年有寿者之智耳其翻宣 <lb ed="P" n="0786b04"/>经论宏功茂德传文叙之详矣译者周礼秋官司寇云北方掌语之官曰 <lb ed="P" n="0786b05"/>译二解文義依吾祖<name role="" type="person">马鸣</name>论文大科有七初序分二修习世间功德分三 <lb ed="P" n="0786b06"/>成就出世间大人功德分四显示毕竟甚深功德分五显示入证决定分 <lb ed="P" n="0786b07"/>六分别未入上上证为断疑分七離种种自性淸净无我分然诸经文多 <lb ed="P" n="0786b08"/>明三分初序分二正宗三流通而序分有证信发起之殊今经但有发起 <lb ed="P" n="0786b09"/>正宗而无证信流通例如般若心经義归一揆抑又今所述注翻梵从华 <lb ed="P" n="0786b10"/>发辞中義则多录孤山<g ref="#CB00562">疏</g>文若夫译摩诃衍此云大乘则遵起信论旨其 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0787a" n="0787a"/> <lb ed="P" n="0787a01"/>或辨注悬科引文托证则略为改易至于判教被機复引祖训为其正教 <lb ed="P" n="0787a02"/>量耳初序分有六初法师成就毕竟功德</note>。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0787a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0787a0301">释迦牟尼<persName>佛</persName>。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0787a0306" cb:place="inline"><note place="inline">释迦此翻能仁姓也牟尼此翻寂默字也故<name role="" type="person">马鸣</name>论云能仁以 <lb ed="P" n="0787a04"/>家姓尊贵即别相也寂默以自体淸净即总相也若总若别唯<persName>佛</persName>兼之即十号之一也然 <lb ed="P" n="0787a05"/>则能仁约事为别寂默约理为总<persName>佛</persName>该总别而理事融通其唯大觉乎是则以大觉为大 <lb ed="P" n="0787a06"/>法师矣二开法门成就毕竟功德</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0787a0614" cb:place="inline">初转法轮。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0787a0618" cb:place="inline"><note place="inline"><persName>佛</persName>初成道于<name role="" type="person">鹿野苑</name>三转四谛 <lb ed="P" n="0787a07"/>法轮法即轨持轮者如帝王轮从喩得名若约法说圆摧障恼名转法轮俱舍论亦名梵 <lb ed="P" n="0787a08"/>轮<persName>如来</persName>大梵之所转故大<g ref="#CB00562">疏</g>云流演圆通名之为轮自我之彼故名为转</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0787a0829" cb:place="inline">度阿若 <lb ed="P" n="0787a09"/>憍陈如。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0787a0904" cb:place="inline"><note place="inline">陈如翻火器姓也阿若翻无知名也然四十二章经为憍陈如等五人一 <lb ed="P" n="0787a10"/>陈如二頞陛三跋提四十力迦葉五摩诃拘利今但标上首以摄馀四然此法门成就则 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0787b" n="0787b"/> <lb ed="P" n="0787b01"/>初转法轮最後说法後弟子成就则陈如跋陀而圣智之巧隔句配義三弟子成就毕竟 <lb ed="P" n="0787b02"/>功德</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0787b0203" cb:place="inline">最後说法。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0787b0207" cb:place="inline"><note place="inline">本论约白净法二种释之此句则涅槃白净法上句初转法轮 <lb ed="P" n="0787b03"/>则道场曰净法</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0787b0307" cb:place="inline">度<name role="" type="person">须跋陀</name>罗。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0787b0312" cb:place="inline"><note place="inline">此云好贤或云善贤外道名也住鸠尸那城年 <lb ed="P" n="0787b04"/>一百二十闻<persName>佛</persName>涅槃方往<persName>佛</persName>所闻八圣道心意开明遂得初果乃从<persName>佛</persName>出家又为廣说四 <lb ed="P" n="0787b05"/>谛即成罗汉四大总相成就毕竟功德</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0787b0516" cb:place="inline">所应度者皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0787b0501" n="0787b0501"/><anchor xml:id="beg0787b0501" n="0787b0501"/>已<anchor xml:id="end0787b0501"/>度讫。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0787b0524" cb:place="inline"><note place="inline">谓中 <lb ed="P" n="0787b06"/>间所度其人无量故科为大总相也五因果自相成就毕竟功德</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0787b0626" cb:place="inline">于婆罗双 <lb ed="P" n="0787b07"/>树间。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0787b0703" cb:place="inline"><note place="inline">因诣双树然後示灭故论云因自相也娑罗此翻坚固言双树者上枝相合下 <lb ed="P" n="0787b08"/>根相连一荣一枯相合似连理荣枯似交让其花如芙蕖果大如甁其甘如蜜准涅槃经 <lb ed="P" n="0787b09"/>则四方各双即表四德以破八倒若依三卷经文似唯一双以破断常此亦大小二機所 <lb ed="P" n="0787b10"/>见各别</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0787b1004" cb:place="inline">将入涅槃。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0787b1008" cb:place="inline"><note place="inline">将入是因涅槃是果故论云因共果自相也上明双树若 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0788a" n="0788a"/> <lb ed="P" n="0788a01"/>表四德即无住涅槃今文即捨有馀入无馀也</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0788a0119" cb:place="inline">是时中夜。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0788a0123" cb:place="inline"><note place="inline">成就二种中道故论 <lb ed="P" n="0788a02"/>云总自相也一者正觉中道二者離正觉中道故知中夜入灭表離断常二边矣</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0788a0232" cb:place="inline">寂 <lb ed="P" n="0788a03"/>然无声。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0788a0304" cb:place="inline"><note place="inline">既離正觉中道故论云果自相也寂然者自性離念也无声者自性无说 <lb ed="P" n="0788a04"/>也即自性淸净涅槃心言同及亦是本论自性无说離念涅槃果耳六分别总相成就毕 <lb ed="P" n="0788a05"/>竟功德</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0788a0504" cb:place="inline">为诸弟子。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0788a0508" cb:place="inline"><note place="inline">上首眷属人位差别诸者不一也学居师後故言弟解从 <lb ed="P" n="0788a06"/>师生故称子</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0788a0606" cb:place="inline">略说法要。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0788a0610" cb:place="inline"><note place="inline">世出世间法位差别下文第二分即世间法从三至 <lb ed="P" n="0788a07"/>七皆出世法序分竟大文第二修习世间功德文三初对治邪业功德二对治修习止苦 <lb ed="P" n="0788a08"/>功德三对治修习灭苦恼功德此即三障也若是报障馀二如文修此对治止離四趣未 <lb ed="P" n="0788a09"/>出三界故总明世间功德也初文分四初依根本淸净戒</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0788a0923" cb:place="inline">汝等比丘。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0788a0927" cb:place="inline"><note place="inline">比丘梵语 <lb ed="P" n="0788a10"/>此含三義一怖魔二乞士三破恶论云此修多罗中每说比丘者示现远離相故复示摩 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0788b" n="0788b"/> <lb ed="P" n="0788b01"/>诃衍方便道与二乘共故又于四众亦同远離行故准起信论摩诃衍此翻大乘大即体 <lb ed="P" n="0788b02"/>相用三大乘也即诸<persName>佛</persName>菩萨所乘法故下经示堪忍道即菩萨所乘若谓今经约始终小 <lb ed="P" n="0788b03"/>機所见得析空寂默属藏教者恐失<name role="" type="person">马鸣</name>深旨矣</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0788b0320" cb:place="inline">于我灭後。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0788b0324" cb:place="inline"><note place="inline">示现遗教義故</note>。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0788b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0788b0401">当尊重珍敬波罗提木叉。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0788b0411" cb:place="inline"><note place="inline">即不尽灭法也以不尽法淸净法身 <lb ed="P" n="0788b05"/>常为世间作究竟度故令尊重珍敬梵语波罗提木<anchor xml:id="nkr_note_add_0788b0501" n="0788b0501"/><anchor xml:id="beg0788b0501" n="0788b0501"/>叉<anchor xml:id="end0788b0501"/>此翻别别解脱亦云处处解脱谓 <lb ed="P" n="0788b06"/>身口七非五篇等过不令有犯故得前名戒体既全克取圣果故彰後号论云此木叉亦 <lb ed="P" n="0788b07"/>是毘尼相顺法故复是诸行调伏義故次示解脱得度二种障</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0788b0725" cb:place="inline">如暗遇明。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0788b0729" cb:place="inline"><note place="inline">度有 <lb ed="P" n="0788b08"/>烦恼暗障如盲得眼</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0788b0809" cb:place="inline">贫人得宝。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0788b0813" cb:place="inline"><note place="inline">度空无善根障如满足财宝</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0788b0824" cb:place="inline">当知此 <lb ed="P" n="0788b09"/>则是汝大师。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0788b0906" cb:place="inline"><note place="inline">示现波罗提木叉是修行大师</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0788b0918" cb:place="inline">若我住世无异 <lb ed="P" n="0788b10"/>此也。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0788b1003" cb:place="inline"><note place="inline">示住持利益人法相似故以<persName>佛</persName>处世常以篇聚训人此法既存则如<persName>佛</persName>在此则 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0789a" n="0789a"/> <lb ed="P" n="0789a01"/>淸净法身不灭也二方便远離淸净戒论云护根本净戒此护初文依根本義有其二种 <lb ed="P" n="0789a02"/>一者不同凡夫增过护二者不同外道<g ref="#CB02167">损</g>智护遮戒虽多今约喜犯者曲加诫勉能止此 <lb ed="P" n="0789a03"/>恶则名淸净令初不同凡夫增过护</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0789a0315" cb:place="inline">持净戒者不得。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0789a0321" cb:place="inline"><note place="inline">不得两字贯于下文</note>。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0789a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0789a0401">贩。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0789a0402" cb:place="inline"><note place="inline">一方便求利过</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0789a0408" cb:place="inline">卖。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0789a0409" cb:place="inline"><note place="inline">二现前求利过</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0789a0415" cb:place="inline">贸易。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0789a0417" cb:place="inline"><note place="inline">三交易求利过论云若依世價无求 <lb ed="P" n="0789a05"/>利心不犯贸易谓交博也如以衣易衣以衣易钵等萨婆多论以四義制之</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0789a0530" cb:place="inline">安置 <lb ed="P" n="0789a06"/>田宅。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0789a0603" cb:place="inline"><note place="inline">四所安业处求多安稳过善见云居士施田地别人不得用若供养僧者得受 <lb ed="P" n="0789a07"/>若以池施僧供给浣濯及一切众生听饮用者随意得受</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0789a0723" cb:place="inline">蓄养人民。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0789a0727" cb:place="inline"><note place="inline">五眷属增 <lb ed="P" n="0789a08"/>过此示外眷属非同意者何故不但言人而复说民者以其同在人中于善法不了畜之 <lb ed="P" n="0789a09"/>生漏故增一云长者将施<persName>佛</persName>不受若受者渐生重罪僧祇云若施园民妇人不应受若言 <lb ed="P" n="0789a10"/>施供给僧男净人得受尼僧反之</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0789a1014" cb:place="inline">奴婢。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0789a1016" cb:place="inline"><note place="inline">六难生卑下心过日藏分云于我法中假 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0789b" n="0789b"/> <lb ed="P" n="0789b01"/>令如法始从一人乃至四人不听受田宅园林车马奴婢等常住物若满五人乃得受之 <lb ed="P" n="0789b02"/>大集亦同</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0789b0205" cb:place="inline">畜牲。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0789b0207" cb:place="inline"><note place="inline">七养生求利过四分律云比丘蓄猫狗乃至众鸟幷不得蓄南山云 <lb ed="P" n="0789b03"/>今有施<persName>佛</persName>法家畜牲而知事有卖者幷不合圣教</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0789b0320" cb:place="inline">一切种植。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0789b0324" cb:place="inline"><note place="inline">八多事增过僧 <lb ed="P" n="0789b04"/>只云为僧管理者别得人不开自种教他一切不合</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0789b0421" cb:place="inline">及诸财宝。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0789b0425" cb:place="inline"><note place="inline">九积聚增过若 <lb ed="P" n="0789b05"/>元作自蓄之意不合若拟净施与他依律文开僧祇云若病人得者令净人畜为贸药故 <lb ed="P" n="0789b06"/>又云<name role="" type="person">茉莉夫人</name>施僧佈萨钱<persName>佛</persName>言听受准義付他善见云若施器仗僧应打壞不得卖施 <lb ed="P" n="0789b07"/>乐器者不得捉得卖</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0789b0709" cb:place="inline">皆当远離如避火坑。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0789b0717" cb:place="inline"><note place="inline">文虽在前義则居後故论 <lb ed="P" n="0789b08"/>主云此十种增过事修行菩萨宜速远離不应亲近避大火聚相似法故</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0789b0829" cb:place="inline">不得斩 <lb ed="P" n="0789b09"/>伐草木垦土掘地。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0789b0908" cb:place="inline"><note place="inline">十不类威仪及<g ref="#CB02167">损</g>众生过外人妄计草木有命<persName>如来</persName> <lb ed="P" n="0789b10"/>顺世息谤不得斩伐草木以示慈心即毘尼中壞生种戒垦土掘地即掘地戒四分律云 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0790a" n="0790a"/> <lb ed="P" n="0790a01"/>若野火来近寺为护住处故比丘得刬草掘土以断火故萨婆多论不掘地壞生凡有三 <lb ed="P" n="0790a02"/>益是名大护有本云不得参与世事为十一过者文既在复今所不依二不同外道<g ref="#CB02167">损</g>智 <lb ed="P" n="0790a03"/>护谓世间分别见故此分明见有五句十种文二初行法根本</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0790a0325" cb:place="inline">合和汤药。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0790a0329" cb:place="inline"><note place="inline">以邪 <lb ed="P" n="0790a04"/>心求利故若学五明以淸于物如花严中学医方明谓善方药疗治众病即五地菩萨耳</note>。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0790a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0790a0501">占相吉凶。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0790a0505" cb:place="inline"><note place="inline">周易云吉凶与民同患若依花严学工巧明谓占相工业四前世善 <lb ed="P" n="0790a06"/>恶为因感此吉凶之报</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0790a0610" cb:place="inline">仰观星宿。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0790a0614" cb:place="inline"><note place="inline">同不净活命观视星宿也宿音秀谓五星 <lb ed="P" n="0790a07"/>二十八宿等</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0790a0706" cb:place="inline">推步盈虚。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0790a0710" cb:place="inline"><note place="inline">步亦推也周易云天地盈虚与时消息</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0790a0725" cb:place="inline">历数 <lb ed="P" n="0790a08"/>算计。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0790a0803" cb:place="inline"><note place="inline">历数列次也尙书洪笵云五曰历数孔<g ref="#CB09175">颖</g>达正義谓算日月行道所历计气朔 <lb ed="P" n="0790a09"/>早晚之数所以为一岁之历</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0790a0912" cb:place="inline">皆所不应。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0790a0916" cb:place="inline"><note place="inline">总结遮止论云遮异见也夫沙门者 <lb ed="P" n="0790a10"/>志求解脱当制心一处岂得攻乎异端<g ref="#CB02167">损</g>减正智且秦缓不救膏肓裨灶安知天道世间 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0790b" n="0790b"/> <lb ed="P" n="0790b01"/>方術信虚诳矣假如法门之慈济一行之阐扬则释子之五明有裨正化世有内昧道要 <lb ed="P" n="0790b02"/>影附高踪唯利是求不思圣制往不可谏来者可追昔人以此行法根本注为悬科者无 <lb ed="P" n="0790b03"/>乃失之于近乎有谓其行法根本即是前文依根本淸净戒者此又失之于远矣且<name role="" type="person">马鸣</name> <lb ed="P" n="0790b04"/>谓此修多罗中建立菩萨所修行法有七分所修行法既通一经故准近文科此五句如 <lb ed="P" n="0790b05"/>谓未然吾从论也二行处根本三初身处木叉</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0790b0519" cb:place="inline">节身。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0790b0521" cb:place="inline"><note place="inline">俭绝他求勤捨放逸</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0790b0529" cb:place="inline">时食。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0790b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0790b0601"><note place="inline">離非时食于食知止足也</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0790b0611" cb:place="inline">淸净自活。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0790b0615" cb:place="inline"><note place="inline">不相追求远離四邪</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0790b0623" cb:place="inline">不得参与 <lb ed="P" n="0790b07"/>世事。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0790b0703" cb:place="inline"><note place="inline">自性止多事故</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0790b0709" cb:place="inline">通致使命。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0790b0713" cb:place="inline"><note place="inline">自性不作轻贱事故夫出家者无为无欲 <lb ed="P" n="0790b08"/>孤高自守若为使命则降志辱身废乱正业易曰不事王侯高尙其事况乎形服超世而 <lb ed="P" n="0790b09"/>甘为贱役良用慨然律开为父母等驰书往返一切不犯二口处木叉</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0790b0928" cb:place="inline">咒術仙 <lb ed="P" n="0790b10"/>药。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0790b1002" cb:place="inline"><note place="inline">依邪法语有二一咒術依邪術恼乱众生语二仙药依邪药作世辩不正语</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0790b1031" cb:place="inline">结 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0791a" n="0791a"/> <lb ed="P" n="0791a01"/>好贵人亲厚亵慢皆不应作。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0791a0112" cb:place="inline"><note place="inline">依邪人语有二一与族姓同好 <lb ed="P" n="0791a02"/>多作鄙亵语二亲近族姓多作我慢语贵人谓族姓权豪也亵狎也<name role="" type="person">郭璞</name>云相亲狎也三 <lb ed="P" n="0791a03"/>意处木叉</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0791a0305" cb:place="inline">当自端心。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0791a0309" cb:place="inline"><note place="inline">无见他过也见他过则不能自净其心</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0791a0324" cb:place="inline">正念求 <lb ed="P" n="0791a04"/>度。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0791a0402" cb:place="inline"><note place="inline">勿得邪思也起邪思则无由超度下地</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0791a0417" cb:place="inline">不得包藏瑕疵。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0791a0423" cb:place="inline"><note place="inline">起嗔毒故 <lb ed="P" n="0791a05"/>有过不甘发露</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0791a0507" cb:place="inline">显异惑众。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0791a0511" cb:place="inline"><note place="inline">起痴毒故现己勝行令他不正解</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0791a0524" cb:place="inline">于四供 <lb ed="P" n="0791a06"/>养知量知足趣得供事不应蓄积。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0791a0614" cb:place="inline"><note place="inline">起贪毒故于供不知 <lb ed="P" n="0791a07"/>止足瑕过也疵病也显异惑众不出五邪王制曰疑众者杀毘尼云得圣者夷四供养者 <lb ed="P" n="0791a08"/>谓饮食衣服卧具汤药趣得供事者知节量知止足不求豐厚故无蓄积五百问论昔有 <lb ed="P" n="0791a09"/>比丘多乞积聚既不为福又弗行道命终作肉骆驼山廣数十里适値凶年国人日取食 <lb ed="P" n="0791a10"/>之随割随生俄而邻国取之即大唤问其故答曰吾本道人也为贪财不施负此国人物 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0791b" n="0791b"/> <lb ed="P" n="0791b01"/>多矣故以肉偿之我不负卿也或曰性重之戒都无教诲者何耶答曰向<persName>佛</persName>总劝当尊重 <lb ed="P" n="0791b02"/>木叉则包乎五篇轻重性遮无所遗也若唯勗重则将犯轻今轻尙嘱重可知矣大为之 <lb ed="P" n="0791b03"/>坊民犹逾之岂得唯约性重乎三结示二戒能生定慧三初别结方便远離戒</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0791b0331" cb:place="inline">此则 <lb ed="P" n="0791b04"/>略说持戒之相。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0791b0407" cb:place="inline"><note place="inline">前远離戒據<persName>佛</persName>灭後人喜犯者略示其相故不廣说也二 <lb ed="P" n="0791b05"/>通示二戒为解脱因</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0791b0509" cb:place="inline">戒是正顺。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0791b0513" cb:place="inline"><note place="inline">正以拣邪顺不违理则是逆生死流顺涅槃流 <lb ed="P" n="0791b06"/>也</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0791b0602" cb:place="inline">解脱之本。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0791b0606" cb:place="inline"><note place="inline">有馀无馀二种解脱以戒为基故云之本</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0791b0622" cb:place="inline">故名波罗 <lb ed="P" n="0791b07"/>提木叉。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0791b0704" cb:place="inline"><note place="inline">牒名证義以木叉翻解脱故此显戒名木叉从果立称也三正明二戒能 <lb ed="P" n="0791b08"/>生定慧</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0791b0804" cb:place="inline">依因此戒得生诸禅定及灭苦智慧。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0791b0818" cb:place="inline"><note place="inline">四禅 <lb ed="P" n="0791b09"/>八定由戒而生也戒出三涂定出六欲慧出三界故灭苦果也四别伸五劝修戒利益</note>。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0791b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0791b1001">是故比丘当持净戒。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0791b1009" cb:place="inline"><note place="inline">一劝不失自体</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0791b1015" cb:place="inline">勿令毁<g ref="#CB08798">缺</g>。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0791b1019" cb:place="inline"><note place="inline">二劝不捨 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0792a" n="0792a"/> <lb ed="P" n="0792a01"/>方便</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0792a0103" cb:place="inline">若人能持净戒是则能有善法。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0792a0115" cb:place="inline"><note place="inline">三劝远離诸过身语 <lb ed="P" n="0792a02"/>意业常集功德</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0792a0207" cb:place="inline">若无净戒诸善功德皆不得生。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0792a0219" cb:place="inline"><note place="inline">四劝知多 <lb ed="P" n="0792a03"/>过恶者于三业中一切时不生功德</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0792a0315" cb:place="inline">是以当知戒为第一安稳 <lb ed="P" n="0792a04"/>功德住处。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0792a0405" cb:place="inline"><note place="inline">五显示菩萨所修戒中有如是得失者我当住安稳处不住不安稳 <lb ed="P" n="0792a05"/>处此正示现劝修利益勝義也二对治修习止苦功德三初根欲放逸苦对治二初根放 <lb ed="P" n="0792a06"/>逸文三此三生起者虽住净戒若不摄念戒不坚固摄念治障由智裁择初戒护</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0792a0632" cb:place="inline">汝 <lb ed="P" n="0792a07"/>等比丘<anchor xml:id="nkr_note_add_0792a0701" n="0792a0701"/><anchor xml:id="beg0792a0701" n="0792a0701"/>已<anchor xml:id="end0792a0701"/>能住戒。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0792a0708" cb:place="inline"><note place="inline">亦是蹑前起後二念护三初牧牛喩二初法</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0792a0725" cb:place="inline">当 <lb ed="P" n="0792a08"/>制五根。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0792a0804" cb:place="inline"><note place="inline">各能生识故幷名根而不言意者论云示现色非色别故</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0792a0826" cb:place="inline">勿令放 <lb ed="P" n="0792a09"/>逸入于五欲。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0792a0906" cb:place="inline"><note place="inline">应知色如热金声如毒鼓香如恶风味如沸蜜触如虺蛇皆不 <lb ed="P" n="0792a10"/>可著著则伤害故勿令放逸也二喩</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0792a1015" cb:place="inline">譬如牧牛之人。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0792a1021" cb:place="inline"><note place="inline">牛喩五根人喩比丘</note>。</p></cb:div> <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0792b" n="0792b"/> <lb ed="P" n="0792b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0792b0101">执杖视之不令纵逸犯人苗稼。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0792b0113" cb:place="inline"><note place="inline">执杖喩摄念苗稼喩三昧 <lb ed="P" n="0792b02"/>方便及正受功德五欲不起正念成就如不犯苗稼也二恶马喩二初法</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0792b0229" cb:place="inline">若纵五 <lb ed="P" n="0792b03"/>根非唯五欲。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0792b0306" cb:place="inline"><note place="inline">若不摄守五根非独起欲妨道</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0792b0318" cb:place="inline">将无涯畔不可 <lb ed="P" n="0792b04"/>制也。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0792b0403" cb:place="inline"><note place="inline">起欲妨道将沉苦海而无涯畔既失戒念对治甚难故不可制也故须防萌杜 <lb ed="P" n="0792b05"/>渐勿令动心二喩</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0792b0508" cb:place="inline">亦如恶马。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0792b0512" cb:place="inline"><note place="inline">喩五根</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0792b0515" cb:place="inline">不以辔制。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0792b0519" cb:place="inline"><note place="inline">喩无正念</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0792b0523" cb:place="inline">将 <lb ed="P" n="0792b06"/>当牵人坠于坑陷。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0792b0608" cb:place="inline"><note place="inline">喩沉恶道三劫贼喩二初喩</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0792b0619" cb:place="inline">如被劫害 <lb ed="P" n="0792b07"/>苦止一世。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0792b0705" cb:place="inline"><note place="inline">澄照戒<g ref="#CB00562">疏</g>云公白而取曰劫後法</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0792b0718" cb:place="inline">五根贼祸殃及 <lb ed="P" n="0792b08"/>纍世。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0792b0803" cb:place="inline"><note place="inline">招殃纍世苦又过之</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0792b0811" cb:place="inline">为害甚重不可不愼。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0792b0819" cb:place="inline"><note place="inline">劝愼五根诫勿 <lb ed="P" n="0792b09"/>起欲三智护</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0792b0906" cb:place="inline">是故智者制而不随。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0792b0914" cb:place="inline"><note place="inline">有智之人故名智者夫有智则 <lb ed="P" n="0792b10"/>能裁断是非分别利害既知戒念是利而非害故制而不随</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0792b1024" cb:place="inline">持之如贼不 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0793a" n="0793a"/> <lb ed="P" n="0793a01"/>令纵逸。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0793a0104" cb:place="inline"><note place="inline">既知根欲是害而非利故持之如贼论云此是重障故不令纵下示轻障</note>。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0793a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0793a0201">假令纵之。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0793a0205" cb:place="inline"><note place="inline">谓细相习障纵有根欲不作意起也</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0793a0219" cb:place="inline">皆亦不久。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0793a0223" cb:place="inline"><note place="inline">势无自立 <lb ed="P" n="0793a03"/>故</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0793a0302" cb:place="inline">见其磨灭。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0793a0306" cb:place="inline"><note place="inline">云何立见示现依见时说故譬之无常必归磨灭二欲放逸苦 <lb ed="P" n="0793a04"/>对治四初标由心</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0793a0408" cb:place="inline">此五根者心为其主。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0793a0416" cb:place="inline"><note place="inline">五根起欲皆是自心若本 <lb ed="P" n="0793a05"/>无心五尘寧染则知心王而为主也二劝勤遮</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0793a0519" cb:place="inline">是故汝等当好制心。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0793a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0793a0601"><note place="inline">既知五欲悉由心故故劝防制瑞应经云得一心则万邪灭矣二示障法三初心性差别 <lb ed="P" n="0793a07"/>障</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0793a0702" cb:place="inline">心之可畏。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0793a0706" cb:place="inline"><note place="inline">招感生死无解脱期既皆由心安得不畏</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0793a0722" cb:place="inline">甚于毒蛇。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0793a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0793a0801"><note place="inline">喩嗔心对违境</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0793a0807" cb:place="inline">恶兽。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0793a0809" cb:place="inline"><note place="inline">喩痴心对中庸境</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0793a0816" cb:place="inline">怨贼。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0793a0818" cb:place="inline"><note place="inline">喩贪心对顺境三毒为害过彼 <lb ed="P" n="0793a09"/>蛇等故云甚于</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0793a0907" cb:place="inline">大火越逸未足喩也。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0793a0915" cb:place="inline"><note place="inline">大火遍烧以喩等分等分越逸 <lb ed="P" n="0793a10"/>亦过大火故未足喩矣二轻动不调障</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0793a1016" cb:place="inline">动转轻躁。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0793a1020" cb:place="inline"><note place="inline">识遍诸根动无暂停</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0793a1028" cb:place="inline">但 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0793b" n="0793b"/> <lb ed="P" n="0793b01"/>观于蜜不见深坑。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0793b0108" cb:place="inline"><note place="inline">喩心有暟不见未来百喩经云昔有贪夫于野求蜜 <lb ed="P" n="0793b02"/>既得一树擧足前进欲取蜂蜜不觉草覆深井因跌足而亡</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0793b0224" cb:place="inline">譬如狂象无 <lb ed="P" n="0793b03"/>钩。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0793b0302" cb:place="inline"><note place="inline">喩心起三毒也涅槃经以醉象狂逸如贪恚愚痴醉故多造恶业</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0793b0327" cb:place="inline">猿猴得 <lb ed="P" n="0793b04"/>树。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0793b0402" cb:place="inline"><note place="inline">喩根起五欲也有说譬如一猴现于五<g ref="#CB08729">窗</g>心猴亦尔遍彼五根</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0793b0426" cb:place="inline">腾跃踔踯 <lb ed="P" n="0793b05"/>难可禁制。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0793b0505" cb:place="inline"><note place="inline">腾跃释上狂象踔踯释上猿猴踔丑教切切韵曰猿跳也</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0793b0527" cb:place="inline">当急 <lb ed="P" n="0793b06"/>挫之。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0793b0603" cb:place="inline"><note place="inline">示其抑入无动处故</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0793b0611" cb:place="inline">勿令放逸。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0793b0615" cb:place="inline"><note place="inline">令其摄入调伏聚故三失诸功德障</note>。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0793b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0793b0701">纵此心者丧人善事。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0793b0709" cb:place="inline"><note place="inline">由不制伏则世出世善悉皆丧灭四修三昧</note>。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0793b08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0793b0801">制之一处。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0793b0805" cb:place="inline"><note place="inline">无二念三昧翻断心性差别障一处谓心也是故制之于心则四分 <lb ed="P" n="0793b09"/>差别自然休息也</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0793b0908" cb:place="inline">无事不办。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0793b0912" cb:place="inline"><note place="inline">起多功德三昧翻断失诸功德障文小不次若 <lb ed="P" n="0793b10"/>依论在後今顺经文居中</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0793b1011" cb:place="inline">是故比丘当勤精进折伏汝心。</p></cb:div> <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0794a" n="0794a"/> <lb ed="P" n="0794a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0794a0101"><note place="inline">调柔不动三昧翻断轻动不调障既知制心之益是故精进折伏不令动转轻躁也二多 <lb ed="P" n="0794a02"/>食苦对治三初示平等</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0794a0210" cb:place="inline">汝等比丘受诸饮食当如服药。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0794a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0794a0301"><note place="inline">药取疗病不分善恶以饮食为药除饥渴之病亦然</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0794a0321" cb:place="inline">于好于恶勿生增 <lb ed="P" n="0794a04"/>减。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0794a0402" cb:place="inline"><note place="inline">不应于好食增心贪著于恶食减心厌弃</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0794a0418" cb:place="inline">取得支身以除饥渴。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0794a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0794a0501"><note place="inline">意在除饥渴不取珍昊也二诫多求二初喩</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0794a0518" cb:place="inline">如蜂。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0794a0520" cb:place="inline"><note place="inline">喩诸比丘</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0794a0524" cb:place="inline">採花。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0794a0526" cb:place="inline"><note place="inline">喩受供养</note>。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0794a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0794a0601">但取其味。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0794a0605" cb:place="inline"><note place="inline">喩除饥渴之恼</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0794a0611" cb:place="inline">不<g ref="#CB02167">损</g>色香。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0794a0615" cb:place="inline"><note place="inline">喩不怀善心二合</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0794a0622" cb:place="inline">比丘 <lb ed="P" n="0794a07"/>亦尔受人供养趣自除恼无得多求壞其善 <lb ed="P" n="0794a08"/>心。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0794a0802" cb:place="inline"><note place="inline">多求长贪故壞其善也三劝筹量</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0794a0815" cb:place="inline">譬如智者筹量牛力所 <lb ed="P" n="0794a09"/>堪多少不令过分以竭其力。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0794a0912" cb:place="inline"><note place="inline">牛能负重若所负过分则竭其 <lb ed="P" n="0794a10"/>力比丘受施多求美食则败其道二懈怠睡眠苦对治论云懈怠者心<g ref="#CB01900">懶</g>惰故睡眠者身 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0794b" n="0794b"/> <lb ed="P" n="0794b01"/>闷重故此二相顺共成一苦然起睡眠乃有三种一从食起二从时节起三从心起前二 <lb ed="P" n="0794b02"/>是阿罗汉眠以彼不从心生故无所盖故文二初合释前二睡眠</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0794b0226" cb:place="inline">汝等比丘 <lb ed="P" n="0794b03"/>昼则勤心修习善法勿令失时。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0794b0313" cb:place="inline"><note place="inline">对治从食起睡眠</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0794b0320" cb:place="inline">初 <lb ed="P" n="0794b04"/>夜後夜亦勿有废中夜诵经以自消息。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0794b0416" cb:place="inline"><note place="inline">对治从时 <lb ed="P" n="0794b05"/>节起睡眠</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0794b0505" cb:place="inline">无以睡眠因缘令一生空过无所得也。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0794b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0794b0601"><note place="inline">总结前过上二皆以精进勤<g ref="#CB15081">策</g>为能治也智度论云眠如大暗无所见日月欺诳夺人明 <lb ed="P" n="0794b07"/>是故宰子昼寝仲尼贻朽木之责那律假寐能仁兴蚌蛤之讥眠之废学妨道其过大矣 <lb ed="P" n="0794b08"/>二離辨後一睡眠论云自馀修多罗示现第三从心起睡眠有二种对治一观察对治二 <lb ed="P" n="0794b09"/>净戒对治或曰前二睡眠唯一精进以为能治今兹一种能治具二何耶答夫障有轻重 <lb ed="P" n="0794b10"/>则治有一多前二睡眠从食从时则所治障轻故以精进通而治之今从心起者所治障 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0795a" n="0795a"/> <lb ed="P" n="0795a01"/>重故以观察净戒约法引喩一一别治耳今初观察对治</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0795a0123" cb:place="inline">当念无常之火 <lb ed="P" n="0795a02"/>烧诸世间。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0795a0205" cb:place="inline"><note place="inline">无常有二一粗二细一期生灭为粗念念生灭为细论云观诸生灭 <lb ed="P" n="0795a03"/>壞五阴故世间亦二谓三界是器世间六道是有情世间而此依正悉是速朽如为火烧 <lb ed="P" n="0795a04"/>又仁王经云劫火洞然大千俱壞<name role="" type="person">马鸣</name>颂无常经云未曾有一事不被无常吞</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0795a0431" cb:place="inline">早求 <lb ed="P" n="0795a05"/>自度勿睡眠也。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0795a0507" cb:place="inline"><note place="inline">示求禅定智慧度所度故</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0795a0517" cb:place="inline">诸烦恼贼常伺 <lb ed="P" n="0795a06"/>杀人甚于怨家安可睡眠不自警寤。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0795a0615" cb:place="inline"><note place="inline">三毒烦恼杀人 <lb ed="P" n="0795a07"/>法身慧命论云观阴界入等常害故是中可畏求自正觉故二净戒对治二初正明对治 <lb ed="P" n="0795a08"/>二初明有对治二初示烦恼可畏</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0795a0814" cb:place="inline">烦恼毒蛇睡在汝心譬如 <lb ed="P" n="0795a09"/>黑蚖在汝室睡。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0795a0907" cb:place="inline"><note place="inline">烦恼毒害<anchor xml:id="nkr_note_add_0795a0901" n="0795a0901"/><anchor xml:id="beg0795a0901" n="0795a0901"/>已<anchor xml:id="end0795a0901"/>自名蛇更擧黑蚖喩之可畏惑在心睡起必 <lb ed="P" n="0795a10"/>害慧蚖在室睡起必害人二劝净戒断除</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0795a1017" cb:place="inline">当以持戒之钩早幷除 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0795b" n="0795b"/> <lb ed="P" n="0795b01"/>之。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0795b0102" cb:place="inline"><note place="inline">持戒去惑如钩出蛇此言定共戒也论云禅定相应心戒故四分律云云何为学为 <lb ed="P" n="0795b02"/>调三毒故</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0795b0205" cb:place="inline">睡蛇既出乃可安眠。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0795b0213" cb:place="inline"><note place="inline">上句明断惑下句示已办总而示之 <lb ed="P" n="0795b03"/>以戒外防以定内静故能发慧断惑也若乃外衒持相内无定慧我慢自高戒取斯起更 <lb ed="P" n="0795b04"/>引黑蚖以归心室不知其可也智者思之诫之二明无对治</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0795b0424" cb:place="inline">不出而眠是 <lb ed="P" n="0795b05"/>无惭人也。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0795b0505" cb:place="inline"><note place="inline">不能对治烦恼而懈怠安眠此则不耻愚迷名无惭人也二示对治 <lb ed="P" n="0795b06"/>法二初正明勝法</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0795b0608" cb:place="inline">惭耻之服于诸莊严最为第一惭 <lb ed="P" n="0795b07"/>如铁钩能制人非法。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0795b0709" cb:place="inline"><note place="inline">惭耻二字依经论合释涅槃云惭者内自羞耻 <lb ed="P" n="0795b08"/>瑜伽云内生羞耻为惭当知既怀惭耻则<g ref="#CB15081">策</g>勤三业不暇寧居而能三学是修速阶贤圣 <lb ed="P" n="0795b09"/>故比夫戒定莊严为第一也而能制御非法如钩制象二劝修勝法二初正示劝修二初 <lb ed="P" n="0795b10"/>劝其常修</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0795b1005" cb:place="inline">是故比丘常当惭耻无得暂替。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0795b1017" cb:place="inline"><note place="inline">是勝莊严故劝 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0796a" n="0796a"/> <lb ed="P" n="0796a01"/>常修二远離致<g ref="#CB02167">损</g></note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0796a0108" cb:place="inline">若離惭耻则失诸功德。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0796a0117" cb:place="inline"><note place="inline">若離惭耻则不能持 <lb ed="P" n="0796a02"/>戒戒不净故定不成定不成故慧不发三者俱无则世间出世间功德从何生耶故失功 <lb ed="P" n="0796a03"/>德耳二有无得失</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0796a0308" cb:place="inline">有愧之人则有善法若无愧者与 <lb ed="P" n="0796a04"/>诸禽兽无相异也。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0796a0408" cb:place="inline"><note place="inline">涅槃云愧者发露向人瑜伽云外生羞耻为愧涅槃 <lb ed="P" n="0796a05"/>又谓无惭愧者不名为人即与飞禽走兽无相异也三对治修习灭烦恼功德三初对治 <lb ed="P" n="0796a06"/>嗔恚烦恼三初示堪忍道二初堪忍则三业淸净</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0796a0620" cb:place="inline">汝等比丘若有人 <lb ed="P" n="0796a07"/>来节节肢解当自摄心勿令嗔恨。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0796a0714" cb:place="inline"><note place="inline">论云修行菩萨住堪 <lb ed="P" n="0796a08"/>忍地中能忍种种诸苦恼故肢解无嗔身意净也</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0796a0820" cb:place="inline">亦当护口勿出恶 <lb ed="P" n="0796a09"/>言。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0796a0902" cb:place="inline"><note place="inline">口业净也然此一唱经若例金刚论即十八住中第十三忍苦住当信行地也起信 <lb ed="P" n="0796a10"/>亦云如二乘观智初发意菩萨等彼<g ref="#CB00562">疏</g>释云三贤菩萨与二乘同故本论云复示摩诃衍 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0796b" n="0796b"/> <lb ed="P" n="0796b01"/>方便道与二乘共故则知此经化身所说摄地前菩萨梵网报身所演摄地上圣人故华 <lb ed="P" n="0796b02"/>严<g ref="#CB00562">疏</g>云梵网即舍那坐千葉花摄離垢地戒波罗蜜耳昔人以遗教是藏通菩萨同禀者 <lb ed="P" n="0796b03"/>颇协<name role="" type="person">马鸣</name>奥義若谓梵网是别圆菩萨自禀者似违淸凉深文矣二不忍则妨失道德</note>。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0796b04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0796b0401">若纵恚心则自妨道失功德利。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0796b0413" cb:place="inline"><note place="inline">若纵嗔者则自妨己道失 <lb ed="P" n="0796b05"/>化利他二挍量最勝</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0796b0509" cb:place="inline">忍之为德持戒苦行所不能及。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0796b0521" cb:place="inline"><note place="inline">谓第 <lb ed="P" n="0796b06"/>二地持戒苦行挍量第三地忍辱之德所不能及三约能不能劝诫二初擧能忍兴劝</note>。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0796b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0796b0701">能行忍者乃可名为有力大人。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0796b0713" cb:place="inline"><note place="inline">夫犯而不挍世称君子是 <lb ed="P" n="0796b08"/>故行三种忍悉名大人二约不能伸诫三初明不忍成愚</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0796b0823" cb:place="inline">若其不能欢喜 <lb ed="P" n="0796b09"/>忍受恶骂之毒如饮甘露者不名入道智慧 <lb ed="P" n="0796b10"/>人也。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0796b1003" cb:place="inline"><note place="inline">甘露是诸天长生之药忍力既成则益法身延慧命故以忍受恶骂喩饮甘露 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0797a" n="0797a"/> <lb ed="P" n="0797a01"/>不由彼辱寧显我忍猪揩金山喩意可识苟不如是则无证道智慧名凡夫愚人二示嗔 <lb ed="P" n="0797a02"/>恚过患二初征释过患</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0797a0210" cb:place="inline">所以者何。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0797a0214" cb:place="inline"><note place="inline">上征下释</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0797a0218" cb:place="inline">嗔恚之害则破 <lb ed="P" n="0797a03"/>诸善法。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0797a0304" cb:place="inline"><note place="inline">花严云一念嗔心起百万障门开论云善法者自利智慧相故</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0797a0328" cb:place="inline">壞好 <lb ed="P" n="0797a04"/>名闻。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0797a0403" cb:place="inline"><note place="inline">利他善法名称功德故</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0797a0412" cb:place="inline">今世後世人不喜见。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0797a0420" cb:place="inline"><note place="inline">自他世无 <lb ed="P" n="0797a05"/>可乐果报故二诫令防护</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0797a0511" cb:place="inline">当知嗔心甚于猛火常当防护 <lb ed="P" n="0797a06"/>勿令得入劫功德贼无过嗔恚。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0797a0613" cb:place="inline"><note place="inline">论云护自善法如防火护 <lb ed="P" n="0797a07"/>利他功德如妨贼三对白衣挍量二初白衣无对治法故容起</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0797a0725" cb:place="inline">白衣受欲非 <lb ed="P" n="0797a08"/>行道人无法自制嗔犹可恕。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0797a0812" cb:place="inline"><note place="inline">恕者声类日以心度物也既受 <lb ed="P" n="0797a09"/>著五欲复无白净对治之法容可起嗔出家反是不应嗔也二出家有对治法不应起二 <lb ed="P" n="0797a10"/>初法</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0797a1003" cb:place="inline">出家行道无欲之人而怀嗔恚甚不可也。</p></cb:div> <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0797b" n="0797b"/> <lb ed="P" n="0797b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0797b0101"><note place="inline">二喩</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0797b0103" cb:place="inline">譬如淸冷雲中。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0797b0109" cb:place="inline"><note place="inline">喩行道无欲</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0797b0114" cb:place="inline">霹雳起火。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0797b0118" cb:place="inline"><note place="inline">喩怀嗔恚<name role="" type="person">郭璞</name> <lb ed="P" n="0797b02"/>云雷之急激者谓霹雳</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0797b0210" cb:place="inline">非所应也。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0797b0214" cb:place="inline"><note place="inline">论云示道分中不应有故二对治贡高烦 <lb ed="P" n="0797b03"/>恼二初正设对治</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0797b0308" cb:place="inline">汝等比丘。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0797b0312" cb:place="inline"><note place="inline">夫在家人凭乎容仪以傲于物所以冠冕严其 <lb ed="P" n="0797b04"/>首剑珮饰其身朱紫焕其服僮仆供其役帑藏积其财尙须富而无憍卑以自牧我今跃 <lb ed="P" n="0797b05"/>出四民期臻圣果毁其形壞其服状非憍慢耳</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0797b0519" cb:place="inline">当自摩头。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0797b0523" cb:place="inline"><note place="inline">反手摩头知无冠冕 <lb ed="P" n="0797b06"/>之严</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0797b0603" cb:place="inline"><anchor xml:id="nkr_note_add_0797b0601" n="0797b0601"/><anchor xml:id="beg0797b0601" n="0797b0601"/>已<anchor xml:id="end0797b0601"/>捨饰好。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0797b0607" cb:place="inline"><note place="inline">自身<anchor xml:id="nkr_note_add_0797b0602" n="0797b0602"/><anchor xml:id="beg0797b0602" n="0797b0602"/>已<anchor xml:id="end0797b0602"/>捨剑珮之饰</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0797b0615" cb:place="inline">著壞色衣。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0797b0619" cb:place="inline"><note place="inline">反顾壞服绝朱紫之 <lb ed="P" n="0797b07"/>华彩</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0797b0703" cb:place="inline">执持应器。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0797b0707" cb:place="inline"><note place="inline">应器亲持无僮仆之供役</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0797b0717" cb:place="inline">以乞自活。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0797b0721" cb:place="inline"><note place="inline">以乞食养命无 <lb ed="P" n="0797b08"/>帑藏之积财上五句明不应起慢</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0797b0814" cb:place="inline">自见如是。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0797b0818" cb:place="inline"><note place="inline">此一句明智慧成就常自观察 <lb ed="P" n="0797b09"/>故後一句明慢起应治</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0797b0910" cb:place="inline">若起憍慢当疾灭之。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0797b0918" cb:place="inline"><note place="inline">憍慢设起宜疾思惟 <lb ed="P" n="0797b10"/>以止妄心故当灭之非正色闻色故名壞色四分云壞色靑黑木兰也应器谓钵也应法 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0798a" n="0798a"/> <lb ed="P" n="0798a01"/>之器故名应器憍慢者自擧曰憍陵他曰慢俱舍云慢对他心起憍由染自法二挍量不 <lb ed="P" n="0798a02"/>应</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0798a0202" cb:place="inline">增长憍慢尙非世俗白衣所宜。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0798a0214" cb:place="inline"><note place="inline">易曰人道恶盈而好 <lb ed="P" n="0798a03"/>谦老子云柔弱者生刚强者死故知憍慢非世俗所宜</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0798a0322" cb:place="inline">何况出家入道 <lb ed="P" n="0798a04"/>之人为解脱故自降其身而行乞也。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0798a0415" cb:place="inline"><note place="inline">摩头等五悉是 <lb ed="P" n="0798a05"/>降身擧要而言指归行乞三对治<anchor xml:id="nkr_note_add_0798a0501" n="0798a0501"/><anchor xml:id="beg0798a0501" n="0798a0501"/>谄<anchor xml:id="end0798a0501"/>曲烦恼二初擧过设治二初擧过患</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0798a0529" cb:place="inline">汝等比 <lb ed="P" n="0798a06"/>丘<anchor xml:id="nkr_note_add_0798a0601" n="0798a0601"/><anchor xml:id="beg0798a0601" n="0798a0601"/>谄<anchor xml:id="end0798a0601"/>曲之心与道相违。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0798a0610" cb:place="inline"><note place="inline">希其意而道其言曰<anchor xml:id="nkr_note_add_0798a0602" n="0798a0602"/><anchor xml:id="beg0798a0602" n="0798a0602"/>谄<anchor xml:id="end0798a0602"/>是故其言<anchor xml:id="nkr_note_add_0798a0603" n="0798a0603"/><anchor xml:id="beg0798a0603" n="0798a0603"/>谄<anchor xml:id="end0798a0603"/>者其 <lb ed="P" n="0798a07"/>心必曲道尙质直故与相违二设对治</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0798a0716" cb:place="inline">是故宜应质直其心。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0798a0724" cb:place="inline"><note place="inline">守心 <lb ed="P" n="0798a08"/>质直则<anchor xml:id="nkr_note_add_0798a0801" n="0798a0801"/><anchor xml:id="beg0798a0801" n="0798a0801"/>谄<anchor xml:id="end0798a0801"/>曲不起楞严亦云出離生死皆以直心二诫<anchor xml:id="nkr_note_add_0798a0802" n="0798a0802"/><anchor xml:id="beg0798a0802" n="0798a0802"/>谄<anchor xml:id="end0798a0802"/>劝直二初诫<anchor xml:id="nkr_note_add_0798a0803" n="0798a0803"/><anchor xml:id="beg0798a0803" n="0798a0803"/>谄<anchor xml:id="end0798a0803"/>曲</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0798a0830" cb:place="inline">当知 <lb ed="P" n="0798a09"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0798a0901" n="0798a0901"/><anchor xml:id="beg0798a0901" n="0798a0901"/>谄<anchor xml:id="end0798a0901"/>曲但为欺诳入道之人则无是处。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0798a0915" cb:place="inline"><note place="inline">道务质直以曲 <lb ed="P" n="0798a10"/>入道则无所诣二劝质直</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0798a1011" cb:place="inline">是故汝等宜当端心以质直为 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0798b" n="0798b"/> <lb ed="P" n="0798b01"/>本。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0798b0102" cb:place="inline"><note place="inline">正道名直離边观中捨事求理悉名<anchor xml:id="nkr_note_add_0798b0101" n="0798b0101"/><anchor xml:id="beg0798b0101" n="0798b0101"/>谄<anchor xml:id="end0798b0101"/>曲三成就出世间大人功德谓三乘圣人由 <lb ed="P" n="0798b02"/>觉知此八而得成道故名此八为出世大人也文八初无求功德五初知觉障相</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0798b0232" cb:place="inline">汝 <lb ed="P" n="0798b03"/>等比丘当知多欲之人多求利故苦恼亦多。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0798b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0798b0401"><note place="inline">多欲烦恼障也多求业障也若恼亦多报障也二知觉治相</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0798b0424" cb:place="inline">少欲之人无 <lb ed="P" n="0798b05"/>求无欲则无此患。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0798b0508" cb:place="inline"><note place="inline">远離三种妄相也无求故无业无欲故无惑无患故 <lb ed="P" n="0798b06"/>无苦三知觉因果习起相</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0798b0611" cb:place="inline">直尔少欲尙应修习何况少欲 <lb ed="P" n="0798b07"/>能生诸功德。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0798b0706" cb:place="inline"><note place="inline">直尔少欲<anchor xml:id="nkr_note_add_0798b0701" n="0798b0701"/><anchor xml:id="beg0798b0701" n="0798b0701"/>已<anchor xml:id="end0798b0701"/>得心安况因少欲忍获圣果谁闻此利而不修习 <lb ed="P" n="0798b08"/>除彼不肖人盲瞑无智者四知觉无诸障毕竟相</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0798b0820" cb:place="inline">少欲之人则无<anchor xml:id="nkr_note_add_0798b0801" n="0798b0801"/><anchor xml:id="beg0798b0801" n="0798b0801"/>谄<anchor xml:id="end0798b0801"/> <lb ed="P" n="0798b09"/>曲。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0798b0902" cb:place="inline"><note place="inline">无惑也</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0798b0905" cb:place="inline">以求人意。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0798b0909" cb:place="inline"><note place="inline">无业也</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0798b0912" cb:place="inline">亦复不为诸根所牵。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0798b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0798b1001"><note place="inline">无苦也眼根牵人受色乃至身根牵人受触五知觉毕竟成就相</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0798b1026" cb:place="inline">行少欲者 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0799a" n="0799a"/> <lb ed="P" n="0799a01"/>心则坦然。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0799a0105" cb:place="inline"><note place="inline">法身显矣</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0799a0109" cb:place="inline">无所忧畏。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0799a0113" cb:place="inline"><note place="inline">般若发矣</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0799a0117" cb:place="inline">触事有馀常 <lb ed="P" n="0799a02"/>无不足。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0799a0204" cb:place="inline"><note place="inline">解脱成矣</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0799a0208" cb:place="inline">有少欲者则有涅槃是名少欲。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0799a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0799a0301"><note place="inline">三法具足名大涅槃故论云般若等三种功德果成就故又心坦然者離<anchor xml:id="nkr_note_add_0799a0301" n="0799a0301"/><anchor xml:id="beg0799a0301" n="0799a0301"/>谄<anchor xml:id="end0799a0301"/>诳也无忧畏 <lb ed="P" n="0799a04"/>者不他求也触事有馀者卧觉一榻之宽覆觉一衾之温食觉一餐之饱处觉容膝之安 <lb ed="P" n="0799a05"/>斯皆有馀故常无不足既心无他想则涅槃不求而自至矣二知足功德三初对治苦因 <lb ed="P" n="0799a06"/>果</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0799a0602" cb:place="inline">汝等比丘若欲脱诸苦恼当观知足。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0799a0616" cb:place="inline"><note place="inline">论云是中 <lb ed="P" n="0799a07"/>苦恼者示现烦恼过从苦生故远離他境界事故二复说淸净因果</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0799a0727" cb:place="inline">知足之法 <lb ed="P" n="0799a08"/>即是富乐安稳之处。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0799a0809" cb:place="inline"><note place="inline">论云成就对治法故于自事中远離故三示现 <lb ed="P" n="0799a09"/>三种差别三初于二处受用差别</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0799a0914" cb:place="inline">知足之人虽卧地上犹为 <lb ed="P" n="0799a10"/>安乐。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0799a1003" cb:place="inline"><note place="inline">得卧平地且勝牢狱所以安乐</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0799a1015" cb:place="inline">不知足者虽处天堂亦 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0799b" n="0799b"/> <lb ed="P" n="0799b01"/>不称意。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0799b0104" cb:place="inline"><note place="inline">既处金屋更羡瑶台故不称意二于二事受用差别</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0799b0124" cb:place="inline">不知足者 <lb ed="P" n="0799b02"/>虽富而贫。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0799b0205" cb:place="inline"><note place="inline">若王戎之牙筹每计其产业</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0799b0216" cb:place="inline">知足之人虽贫而 <lb ed="P" n="0799b03"/>富。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0799b0302" cb:place="inline"><note place="inline">如颜溯之陋巷不改其乐夫不知足者恨珍宝之未多嫌土田之未廣鄙楝宇之未 <lb ed="P" n="0799b04"/>丽凡有施为心常不足非贫而何知足之人虽服絺绤而有狐貉之温虽食蓁糗而有膏 <lb ed="P" n="0799b05"/>窠之美虽居蓬箄而有厦屋之安夫何故然知足故也涅槃云知足第一富斯之谓矣三 <lb ed="P" n="0799b06"/>于二法中无自利有自他利差别</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0799b0614" cb:place="inline">不知足者常为五欲所牵。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0799b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0799b0701"><note place="inline">爱色贪声不知其止既无自利何能愍他</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0799b0717" cb:place="inline">为知足者之所怜愍是 <lb ed="P" n="0799b08"/>名知足。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0799b0804" cb:place="inline"><note place="inline">知足者有二利一不为五欲所牵是自利二能愍他是利他心既怜愍必 <lb ed="P" n="0799b09"/>当教诲老子云不善人者善人之资三远離功德三初自性远離门体出故有四对治</note>。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0799b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0799b1001">汝等比丘欲求寂静无为安乐。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0799b1013" cb:place="inline"><note place="inline">治我相执著障即三三昧 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0800a" n="0800a"/> <lb ed="P" n="0800a01"/>也寂静者示法无我空故无为者无相空故安乐者无取捨愿空故</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0800a0127" cb:place="inline">当離愦闹。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0800a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0800a0201"><note place="inline">治我所障五众乱起无次第故众即我所也故下文云当捨<anchor xml:id="nkr_note_add_0800a0201" n="0800a0201"/><anchor xml:id="beg0800a0201" n="0800a0201"/>己<anchor xml:id="end0800a0201"/>众他众由众故愦闹</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0800a0233" cb:place="inline">独 <lb ed="P" n="0800a03"/>处闲居。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0800a0304" cb:place="inline"><note place="inline">治彼二无相障即修三三昧也然忘怀去来者市朝亦江湖眷情生死者 <lb ed="P" n="0800a04"/>山林犹桎梏今诫初心宜求闲静则观道易成耳</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0800a0420" cb:place="inline">静处之人帝释诸 <lb ed="P" n="0800a05"/>天所共敬重。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0800a0506" cb:place="inline"><note place="inline">治无为首功德障静处是可重法于诸善法为其首故能为帝 <lb ed="P" n="0800a06"/>释诸天所敬重也帝释具云释迦因陀罗此云能主言其能为天主居<name role="" type="person">须弥山</name>之顶欲界 <lb ed="P" n="0800a07"/>第二天也二修习远離门方便出故</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0800a0715" cb:place="inline">是故当捨<anchor xml:id="nkr_note_add_0800a0701" n="0800a0701"/><anchor xml:id="beg0800a0701" n="0800a0701"/>己<anchor xml:id="end0800a0701"/>众他众。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0800a0723" cb:place="inline"><note place="inline">众即四人 <lb ed="P" n="0800a08"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0800a0801" n="0800a0801"/><anchor xml:id="beg0800a0801" n="0800a0801"/>已<anchor xml:id="end0800a0801"/>上<anchor xml:id="nkr_note_add_0800a0802" n="0800a0802"/><anchor xml:id="beg0800a0802" n="0800a0802"/>己<anchor xml:id="end0800a0802"/>众谓自<anchor xml:id="nkr_note_add_0800a0803" n="0800a0803"/><anchor xml:id="beg0800a0803" n="0800a0803"/>己<anchor xml:id="end0800a0803"/>弟子及同学也他众可知捨之则是離我我所不复集生故</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0800a0831" cb:place="inline">空闲 <lb ed="P" n="0800a09"/>独处。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0800a0903" cb:place="inline"><note place="inline">方便慧成就如法而住也</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0800a0913" cb:place="inline">思灭苦本。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0800a0917" cb:place="inline"><note place="inline">善择智成就远離起因也法花 <lb ed="P" n="0800a10"/>云诸苦所因贪欲为本三受用诸见门常缚故二初自他心境相恼</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0800a1027" cb:place="inline">若乐众者。</p></cb:div> <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0800b" n="0800b"/> <lb ed="P" n="0800b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0800b0101"><note place="inline">即自他众是能恼境</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0800b0109" cb:place="inline">则受众恼。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0800b0113" cb:place="inline"><note place="inline">即所恼心心既受恼则诸见集生生<anchor xml:id="nkr_note_add_0800b0101" n="0800b0101"/><anchor xml:id="beg0800b0101" n="0800b0101"/>已<anchor xml:id="end0800b0101"/>自害故 <lb ed="P" n="0800b02"/>次以大树况之</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0800b0207" cb:place="inline">譬如大树。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0800b0211" cb:place="inline"><note place="inline">喩于<anchor xml:id="nkr_note_add_0800b0201" n="0800b0201"/><anchor xml:id="beg0800b0201" n="0800b0201"/>己<anchor xml:id="end0800b0201"/>心</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0800b0215" cb:place="inline">众鸟集之。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0800b0219" cb:place="inline"><note place="inline">喩自他众</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0800b0223" cb:place="inline">则有 <lb ed="P" n="0800b03"/>枯折之患。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0800b0305" cb:place="inline"><note place="inline">喩诸见集生二复示无出離相</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0800b0317" cb:place="inline">世间缚著没于众 <lb ed="P" n="0800b04"/>苦。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0800b0402" cb:place="inline"><note place="inline">烦恼业染生也</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0800b0408" cb:place="inline">譬如老象。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0800b0412" cb:place="inline"><note place="inline">喩于缚著</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0800b0416" cb:place="inline">溺泥。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0800b0418" cb:place="inline"><note place="inline">喩没众苦</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0800b0422" cb:place="inline">不能自 <lb ed="P" n="0800b05"/>出是名远離。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0800b0506" cb:place="inline"><note place="inline">象故身重缚著厚也老故溺泥观智微也所以溺众苦泥不能 <lb ed="P" n="0800b06"/>升出四不疲倦功德二初就法明不退</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0800b0616" cb:place="inline">汝等比丘若勤精进则 <lb ed="P" n="0800b07"/>事无难者。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0800b0705" cb:place="inline"><note place="inline">既无疲倦则于一切法行善能趣入岂同外道无益苦行乎二约喩 <lb ed="P" n="0800b08"/>显精怠二初精进比小水长流</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0800b0813" cb:place="inline">是故汝等当勤精进。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0800b0821" cb:place="inline"><note place="inline">以成就不退转 <lb ed="P" n="0800b09"/>故劝修习长养</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0800b0907" cb:place="inline">譬如小水长流则能穿石。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0800b0917" cb:place="inline"><note place="inline">由精勤匪间如水不 <lb ed="P" n="0800b10"/>绝则穿石也二懈怠况钻火数息</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0800b1014" cb:place="inline">若行者之心数数懈废。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0800b1023" cb:place="inline"><note place="inline">谓不 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0801a" n="0801a"/> <lb ed="P" n="0801a01"/>精进念处退失不成就心慧故</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0801a0113" cb:place="inline">譬如钻火未热而息虽欲得 <lb ed="P" n="0801a02"/>火火难可得是名精进。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0801a0210" cb:place="inline"><note place="inline">圣道如火能烧惑薪暖顶<anchor xml:id="nkr_note_add_0801a0201" n="0801a0201"/><anchor xml:id="beg0801a0201" n="0801a0201"/>已<anchor xml:id="end0801a0201"/>前皆名未热 <lb ed="P" n="0801a03"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0801a0301" n="0801a0301"/><anchor xml:id="beg0801a0301" n="0801a0301"/>已<anchor xml:id="end0801a0301"/>热而息火尙不生未热数息虽经年劫终无得理此说懈怠过也花严颂云如钻燧求 <lb ed="P" n="0801a04"/>火未出而数息火势随止灭懈怠者亦然彼<g ref="#CB00562">疏</g>约三慧以辨懈怠约闻则听习数息明解 <lb ed="P" n="0801a05"/>不生约思则抉择数息真智不生约修则定慧数息圣道不生禅宗六相共传斯喩愿诸 <lb ed="P" n="0801a06"/>学者铭心书绅五不忘念功德二初明不忘念二初明行中最勝</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0801a0626" cb:place="inline">汝等比丘。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0801a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0801a0701"><note place="inline">下文略擧三行</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0801a0707" cb:place="inline">求善知识。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0801a0711" cb:place="inline"><note place="inline">求闻法行善知识通三种一教授善知识二同行善 <lb ed="P" n="0801a08"/>知识三外护善知识今谓求教授也闻名钦德曰知睹形敬奉曰识</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0801a0827" cb:place="inline">求善护。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0801a0830" cb:place="inline"><note place="inline">内善 <lb ed="P" n="0801a09"/>思惟行如闻而思守护不失也</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0801a0913" cb:place="inline">助。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0801a0914" cb:place="inline"><note place="inline">如法修行行也谓如思而修即是以行助解求善助 <lb ed="P" n="0801a10"/>也</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0801a1002" cb:place="inline">无如不忘念。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0801a1007" cb:place="inline"><note place="inline">结为最勝不忘正念于三行中为首为勝故云无如不忘 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0801b" n="0801b"/> <lb ed="P" n="0801b01"/>念者上之三行亦名三慧慧以照了为義行以进趣为義照了进趣悉由不忘念也无闻 <lb ed="P" n="0801b02"/>慧如覆器不能受水无思慧如漏器虽受而失无修慧如秽器虽不漏失秽不可用以不 <lb ed="P" n="0801b03"/>忘念则既仰且完而复淸净也故涅槃云四法是涅槃近因一近善知识二听闻正法三 <lb ed="P" n="0801b04"/>思惟其義四如说修行若言苦行是涅槃因者无有是处今合初二故三也二明能遮重 <lb ed="P" n="0801b05"/>怨</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0801b0502" cb:place="inline">若有不忘念者诸烦恼贼则不能入。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0801b0516" cb:place="inline"><note place="inline">以常念正 <lb ed="P" n="0801b06"/>道故则烦恼怨贼不能入心害三种善根也二辨劝修</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0801b0622" cb:place="inline">是故汝等常当 <lb ed="P" n="0801b07"/>摄念在心。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0801b0705" cb:place="inline"><note place="inline">令初念处成就也三示得失二初失念成就多过</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0801b0724" cb:place="inline">若失念 <lb ed="P" n="0801b08"/>者则失诸功德。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0801b0807" cb:place="inline"><note place="inline">失念谓有始无终也无终则失三慧慧失则圣果无由可 <lb ed="P" n="0801b09"/>阶耳二得念成就多功</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0801b0910" cb:place="inline">若念力坚强。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0801b0915" cb:place="inline"><note place="inline">谓不忘念也</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0801b0920" cb:place="inline">虽入五欲 <lb ed="P" n="0801b10"/>贼中不为所害。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0801b1007" cb:place="inline"><note place="inline">上法下喩</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0801b1011" cb:place="inline">譬如著铠入阵则无所 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0802a" n="0802a"/> <lb ed="P" n="0802a01"/>畏是名不忘念。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0802a0107" cb:place="inline"><note place="inline">铠喩念刀阵喩五欲铠甲也六禅定功德三初明定二初 <lb ed="P" n="0802a02"/>摄念能生</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0802a0205" cb:place="inline">汝等比丘若摄心者心则在定。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0802a0217" cb:place="inline"><note place="inline">谓八种禅定因 <lb ed="P" n="0802a03"/>摄念生故二定成有用</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0802a0310" cb:place="inline">心在定故能知世间生灭法相。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0802a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0802a0401"><note place="inline">禅定成就则有果用故能知生灭法相如升太虚下见万象二劝修</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0802a0427" cb:place="inline">是故汝等 <lb ed="P" n="0802a05"/>常当精勤修习诸定。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0802a0509" cb:place="inline"><note place="inline">精勤对治懈怠无修习方便障也是中懈怠有 <lb ed="P" n="0802a06"/>三种一不安稳懈怠二无味懈怠三不知恐怖懈怠云何修习一一对治示现精勤修习 <lb ed="P" n="0802a07"/>节量食卧及调阿那波那故精勤修习觉知诸定有通慧功德及尽苦缘故大稀有事故 <lb ed="P" n="0802a08"/>精勤修习观察生老病死苦及四恶趣苦我未能離故即精进对治也三成就三初法</note>。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0802a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0802a0901">若得定者心则不散。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0802a0909" cb:place="inline"><note place="inline">功德成就无所对治也二喩</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0802a0920" cb:place="inline">譬如惜 <lb ed="P" n="0802a10"/>水之家善治堤塘。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0802a1008" cb:place="inline"><note place="inline">喩治堤塘则能积水堤限也积土为封限也三合</note>。</p></cb:div> <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0802b" n="0802b"/> <lb ed="P" n="0802b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0802b0101">行者亦尔为智慧水故。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0802b0110" cb:place="inline"><note place="inline">合惜水</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0802b0113" cb:place="inline">善修禅定。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0802b0117" cb:place="inline"><note place="inline">合堤塘</note>。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0802b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0802b0201">令不漏失。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0802b0205" cb:place="inline"><note place="inline">谓心不散</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0802b0209" cb:place="inline">是名为定。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0802b0213" cb:place="inline"><note place="inline">论云示善修功德上上增长故由禅 <lb ed="P" n="0802b03"/>发智则知世间生灭法相故七智慧功德二初正明智慧破障二初约有慧显是三初能 <lb ed="P" n="0802b04"/>破理事二障</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0802b0406" cb:place="inline">汝等比丘若有智慧则无贪著。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0802b0418" cb:place="inline"><note place="inline">贪著有二 <lb ed="P" n="0802b05"/>一于真实義处生著名理障也二于世间事处生著名事障也若有智慧则二著不起名 <lb ed="P" n="0802b06"/>破障也二难得常令防护</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0802b0611" cb:place="inline">常自省察不令有失。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0802b0619" cb:place="inline"><note place="inline">于一切时常修心慧 <lb ed="P" n="0802b07"/>故三明其难得能得</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0802b0709" cb:place="inline">是则于我法中能得解脱。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0802b0719" cb:place="inline"><note place="inline">即于第一義处 <lb ed="P" n="0802b08"/>远離贪著故得解脱二明无慧斥非</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0802b0815" cb:place="inline">若不尔者既非道人又非 <lb ed="P" n="0802b09"/>白衣无所名也。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0802b0907" cb:place="inline"><note place="inline">心无智慧故非道人形<anchor xml:id="nkr_note_add_0802b0901" n="0802b0901"/><anchor xml:id="beg0802b0901" n="0802b0901"/>已<anchor xml:id="end0802b0901"/>削染故非白衣两端不摄故无 <lb ed="P" n="0802b10"/>所名二喩显四种功德二初正明二初喩四初喩闻</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0802b1021" cb:place="inline">实智慧者则是度 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0803a" n="0803a"/> <lb ed="P" n="0803a01"/>老病死海坚牢船也。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0803a0109" cb:place="inline"><note place="inline">此三深廣没溺众生故如海也闻法起信如得 <lb ed="P" n="0803a02"/>牢船必假思慧为帆樯便风方有所到苟无此二船虽坚牢但在此岸二喩思</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0803a0231" cb:place="inline">亦是 <lb ed="P" n="0803a03"/>无明黑暗大明灯也。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0803a0309" cb:place="inline"><note place="inline">闻而不思则于道黑暗故以思慧喩明灯也三 <lb ed="P" n="0803a04"/>喩修</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0803a0403" cb:place="inline">一切病者之良药也。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0803a0411" cb:place="inline"><note place="inline">药以治病如修慧能动惑四喩证</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0803a0424" cb:place="inline">伐 <lb ed="P" n="0803a05"/>烦恼树之利斧也。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0803a0508" cb:place="inline"><note place="inline">以智断惑乃证圣果断惑之智喩之利斧二合</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0803a0526" cb:place="inline">是 <lb ed="P" n="0803a06"/>故汝等当以闻思修慧而自增益。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0803a0614" cb:place="inline"><note place="inline">即证果也二结照觉 <lb ed="P" n="0803a07"/>功能</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0803a0703" cb:place="inline">若人有智慧之照虽是肉眼而是明见人 <lb ed="P" n="0803a08"/>也是名智慧。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0803a0806" cb:place="inline"><note place="inline">四种修学功德于分内处而有照觉名明见人八毕竟功德二 <lb ed="P" n="0803a09"/>初正明戏论</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0803a0906" cb:place="inline">汝等比丘若种种戏论其心则乱。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0803a0919" cb:place="inline"><note place="inline">戏论 <lb ed="P" n="0803a10"/>有二一于真实理生戏论二于世间事生戏论于真实理起四句执是一非诸名戏论当 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0803b" n="0803b"/> <lb ed="P" n="0803b01"/>知心之自性離四句故故起定执则挠其性故云其心则乱<name role="" type="person">求那跋摩</name>云诸论各异端修 <lb ed="P" n="0803b02"/>行理无二执者有是非达者无违诤于法戏论尙<anchor xml:id="nkr_note_add_0803b0201" n="0803b0201"/><anchor xml:id="beg0803b0201" n="0803b0201"/>已<anchor xml:id="end0803b0201"/>不可况为世间诙谐嘲谑耶</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0803b0232" cb:place="inline">虽 <lb ed="P" n="0803b03"/>复出家犹未得脱。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0803b0308" cb:place="inline"><note place="inline">形虽離俗心未证理由乎二种戏论所乱也二劝修 <lb ed="P" n="0803b04"/>远離二初有对相远離</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0803b0410" cb:place="inline">是故比丘当急捨離乱心戏论。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0803b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0803b0501"><note place="inline">有彼彼功德相也二无对相远離</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0803b0514" cb:place="inline">若汝欲得寂灭乐者唯当 <lb ed="P" n="0803b06"/>善灭戏论之患。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0803b0607" cb:place="inline"><note place="inline">无彼彼功德相也</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0803b0614" cb:place="inline">是名不戏论。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0803b0619" cb:place="inline"><note place="inline">示现行成 <lb ed="P" n="0803b07"/>就体性异故四显示毕竟甚深功德分二初略明二初菩萨常修功德</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0803b0728" cb:place="inline">汝等比 <lb ed="P" n="0803b08"/>丘于诸功德。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0803b0806" cb:place="inline"><note place="inline">指上所说</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0803b0810" cb:place="inline">常当一心。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0803b0814" cb:place="inline"><note place="inline">无间断故制之一处即是于第 <lb ed="P" n="0803b09"/>一義心修也</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0803b0906" cb:place="inline">捨诸放逸如離怨贼。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0803b0914" cb:place="inline"><note place="inline">远離一心相违行如怨故二如 <lb ed="P" n="0803b10"/>来说法功德</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0803b1006" cb:place="inline">大悲<persName>世尊</persName>所说利益皆<anchor xml:id="nkr_note_add_0803b1001" n="0803b1001"/><anchor xml:id="beg0803b1001" n="0803b1001"/>已<anchor xml:id="end0803b1001"/>究竟。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0803b1018" cb:place="inline"><note place="inline">始说度陈 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0804a" n="0804a"/> <lb ed="P" n="0804a01"/>如终说度须跋故利益究竟耳二廣释二初常修功德示七种修相</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0804a0127" cb:place="inline">汝等但当 <lb ed="P" n="0804a02"/>勤而行之。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0804a0205" cb:place="inline"><note place="inline">示现常修</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0804a0209" cb:place="inline">若于山间若空泽中若在树 <lb ed="P" n="0804a03"/>下闲处静室。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0804a0306" cb:place="inline"><note place="inline">示无事处凡有五处皆远愦闹</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0804a0318" cb:place="inline">念所受法。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0804a0322" cb:place="inline"><note place="inline">示修真实 <lb ed="P" n="0804a04"/>无二念法故</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0804a0406" cb:place="inline">勿令忘失。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0804a0410" cb:place="inline"><note place="inline">令修现前故</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0804a0415" cb:place="inline">常当自勉精进修 <lb ed="P" n="0804a05"/>之。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0804a0502" cb:place="inline"><note place="inline">以方便修</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0804a0506" cb:place="inline">无为空死。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0804a0510" cb:place="inline"><note place="inline">于相似法处苏息远離上上心故此谓受著内凡故 <lb ed="P" n="0804a06"/>于一生不能入圣名为空死此诫顶堕人也</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0804a0618" cb:place="inline">後致有悔。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0804a0622" cb:place="inline"><note place="inline">于晚时自知有馀悔 <lb ed="P" n="0804a07"/>不及事故谓临终方悔者也先民有言临死修善于计<anchor xml:id="nkr_note_add_0804a0701" n="0804a0701"/><anchor xml:id="beg0804a0701" n="0804a0701"/>已<anchor xml:id="end0804a0701"/>晚智者云有邺洛禅师名播河 <lb ed="P" n="0804a08"/>海住则四方雲仰动则百千成群般般轰轰于世有何利益临终皆悔二说法功德</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0804a0833" cb:place="inline">我 <lb ed="P" n="0804a09"/>如良医知病说药。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0804a0908" cb:place="inline"><note place="inline">良药喩说法能破恶</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0804a0916" cb:place="inline">服与不服非医 <lb ed="P" n="0804a10"/>咎也又如善导导人善道。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0804a1011" cb:place="inline"><note place="inline">善导喩说法能生善</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0804a1019" cb:place="inline">闻之不 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0804b" n="0804b"/> <lb ed="P" n="0804b01"/>行非导过也。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0804b0106" cb:place="inline"><note place="inline">不受由機非<persName>佛</persName>过失五显示入证决定分三初方便显发门</note>。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0804b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0804b0201">汝等若于苦等四谛有所疑者可疾问之无 <lb ed="P" n="0804b03"/>得怀疑不求决也。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0804b0308" cb:place="inline"><note place="inline">四谛是行者常观察及依之起行故劝问也苦则八 <lb ed="P" n="0804b04"/>事迁迫集则惑业牵报灭则二脱離缚道则三学能通于此有疑何能观察起行耶<persName>佛</persName>今 <lb ed="P" n="0804b05"/>垂灭故劝疾问二法轮成就门</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0804b0513" cb:place="inline">尔时<persName>世尊</persName>如是三唱。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0804b0521" cb:place="inline"><note place="inline">示现法轮满足 <lb ed="P" n="0804b06"/>成就三转实法故</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0804b0608" cb:place="inline">人无问者。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0804b0612" cb:place="inline"><note place="inline">示现证法满足成就</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0804b0620" cb:place="inline">所以者何众 <lb ed="P" n="0804b07"/>无疑故。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0804b0704" cb:place="inline"><note place="inline">示现断功德满足成就三分别说法门彼众上首知大众心行成就决定 <lb ed="P" n="0804b08"/>复了知所证实義故分别彼彼事以答<persName>如来</persName>故文二初经家叙</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0804b0825" cb:place="inline">时阿<g ref="#CB00145">㝹</g>楼<g ref="#CB00501">驮</g> <lb ed="P" n="0804b09"/>观察众心而白<persName>佛</persName>言。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0804b0909" cb:place="inline"><note place="inline">阿<g ref="#CB00145">㝹</g>楼<g ref="#CB00501">驮</g>亦云阿那律亦阿泥楼豆亦阿难律 <lb ed="P" n="0804b10"/>陀皆一也此翻无贫亦翻无灭亦云如意昔施辟支<persName>佛</persName>一食获九十一劫往来人天常受 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0805a" n="0805a"/> <lb ed="P" n="0805a01"/>福乐于今不灭所求如意以兹三義故有异翻时为众首故观察白<persName>佛</persName>也二正分别二初 <lb ed="P" n="0805a02"/><persName>佛</persName>说无异</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0805a0205" cb:place="inline"><persName>世尊</persName>月可令热日可令冷。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0805a0215" cb:place="inline"><note place="inline">先以喩显也月是太阴精 <lb ed="P" n="0805a03"/>故冷曰是太阳精故热而性不可易世皆知之今云可热可冷者日月寧易其性<persName>佛</persName>言终 <lb ed="P" n="0805a04"/>无变异也</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0805a0405" cb:place="inline"><persName>佛</persName>说四谛不可令异<persName>佛</persName>说苦谛实苦不 <lb ed="P" n="0805a05"/>可令乐。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0805a0504" cb:place="inline"><note place="inline">苦乐各实不变异故</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0805a0512" cb:place="inline">集真是因更无异因。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0805a0520" cb:place="inline"><note place="inline">集因定招 <lb ed="P" n="0805a06"/>苦果终非道因所招也论云示苦灭各自因故</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0805a0619" cb:place="inline">苦若灭者即是因灭。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0805a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0805a0701"><note place="inline">断集因也又因灭是有馀涅槃</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0805a0713" cb:place="inline">因灭故果灭。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0805a0718" cb:place="inline"><note place="inline">後有田中不生是灭苦果也又 <lb ed="P" n="0805a08"/>果灭是无馀涅槃</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0805a0808" cb:place="inline">灭苦之道实是真道更无馀道。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0805a0820" cb:place="inline"><note place="inline">馀道 <lb ed="P" n="0805a09"/>非真不能趣灭也二比丘无疑</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0805a0913" cb:place="inline"><persName>世尊</persName>是诸比丘于四谛中决 <lb ed="P" n="0805a10"/>定无疑。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0805a1004" cb:place="inline"><note place="inline">决定者苦乐因果入行决定故无疑者无异无馀義故六分别未入上上 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0805b" n="0805b"/> <lb ed="P" n="0805b01"/>证为断疑分文三初显示未入上上法二初约未办二初见灭怀悲</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0805b0127" cb:place="inline">于此众中 <lb ed="P" n="0805b02"/>所作未办者见<persName>佛</persName>灭度当有悲感。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0805b0214" cb:place="inline"><note place="inline">未办即内外凡及前 <lb ed="P" n="0805b03"/>三果也前三果残思在故则有悲感二闻法得度</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0805b0320" cb:place="inline">若有初入法者。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0805b0326" cb:place="inline"><note place="inline">即前 <lb ed="P" n="0805b04"/>所作未办人也望极果人通名初入</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0805b0415" cb:place="inline">闻<persName>佛</persName>所说即皆得度。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0805b0423" cb:place="inline"><note place="inline">得度有二 <lb ed="P" n="0805b05"/>谓从凡入圣从圣至极皆名得度</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0805b0514" cb:place="inline">譬如夜见电光即得见道。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0805b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0805b0601"><note place="inline">复以譬喩示现见道速疾决定義也二约<anchor xml:id="nkr_note_add_0805b0601" n="0805b0601"/><anchor xml:id="beg0805b0601" n="0805b0601"/>已<anchor xml:id="end0805b0601"/>办</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0805b0619" cb:place="inline">若所作<anchor xml:id="nkr_note_add_0805b0602" n="0805b0602"/><anchor xml:id="beg0805b0602" n="0805b0602"/>已<anchor xml:id="end0805b0602"/>办<anchor xml:id="nkr_note_add_0805b0603" n="0805b0603"/><anchor xml:id="beg0805b0603" n="0805b0603"/>已<anchor xml:id="end0805b0603"/>度苦 <lb ed="P" n="0805b07"/>海者。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0805b0703" cb:place="inline"><note place="inline">无学位人<anchor xml:id="nkr_note_add_0805b0701" n="0805b0701"/><anchor xml:id="beg0805b0701" n="0805b0701"/>已<anchor xml:id="end0805b0701"/>尽见思出三界苦</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0805b0715" cb:place="inline">但作是念<persName>世尊</persName>灭度一 <lb ed="P" n="0805b08"/>何疾哉。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0805b0804" cb:place="inline"><note place="inline">于小乘中虽名已办其实所知障全在故见<persName>佛</persName>速灭由不了生本不生灭 <lb ed="P" n="0805b09"/>亦无灭生灭即非生灭故二为断彼彼疑二初经家叙</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0805b0922" cb:place="inline">阿<g ref="#CB00145">㝹</g>楼<g ref="#CB00501">驮</g>虽说 <lb ed="P" n="0805b10"/>是语众中皆悉了达四圣谛義。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0805b1013" cb:place="inline"><note place="inline">圣者正也无漏正法得在 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0806a" n="0806a"/> <lb ed="P" n="0806a01"/>心故谛有二義一者谛实二者审谛释此二義如四圣谛品</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0806a0124" cb:place="inline"><persName>世尊</persName>欲令此 <lb ed="P" n="0806a02"/>诸大众皆得坚固以大悲心复为众说。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0806a0216" cb:place="inline"><note place="inline">托高勗下 <lb ed="P" n="0806a03"/>寄现训未也论云<persName>如来</persName>悲心淳至故不护上上法也二正断疑六初自他俱灭</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0806a0331" cb:place="inline">汝等 <lb ed="P" n="0806a04"/>比丘勿怀悲恼若我住世一劫会亦当灭。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0806a0417" cb:place="inline"><note place="inline">住世 <lb ed="P" n="0806a05"/>虽久时会亦灭</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0806a0507" cb:place="inline">会而不離终不可得。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0806a0515" cb:place="inline"><note place="inline">上明自灭此言他灭岂唯我然 <lb ed="P" n="0806a06"/>一切皆尔会聚也既有聚会必归離散聚散有二一师资聚散二五阴聚散是则一切皆 <lb ed="P" n="0806a07"/>无常也二法门常住</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0806a0709" cb:place="inline">自利。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0806a0711" cb:place="inline"><note place="inline">修因得果</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0806a0715" cb:place="inline">利人。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0806a0717" cb:place="inline"><note place="inline">说法化他</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0806a0721" cb:place="inline">法皆具足。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0806a0725" cb:place="inline"><note place="inline">至圣 <lb ed="P" n="0806a08"/>流慈宣说法门无不具足此法常在世间众生自可修学不须我住也三利他事毕</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0806a0833" cb:place="inline">若 <lb ed="P" n="0806a09"/>我久住更无所益。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0806a0908" cb:place="inline"><note place="inline">法既具足我住何为四总显<anchor xml:id="nkr_note_add_0806a0901" n="0806a0901"/><anchor xml:id="beg0806a0901" n="0806a0901"/>已<anchor xml:id="end0806a0901"/>度</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0806a0921" cb:place="inline">应可度 <lb ed="P" n="0806a10"/>者若天上人间皆悉已度。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0806a1011" cb:place="inline"><note place="inline">于彼彼众自利事讫则是令彼彼天 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0806b" n="0806b"/> <lb ed="P" n="0806b01"/>人修因得果也五示得因缘</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0806b0112" cb:place="inline">其未度者皆亦已作得度因 <lb ed="P" n="0806b02"/>缘。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0806b0202" cb:place="inline"><note place="inline">其未修习者依不灭法门能作得度因缘则是已为下种未来熟脱法门在世可修 <lb ed="P" n="0806b03"/>学故六因果住持二初对因</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0806b0312" cb:place="inline">自今已後我诸弟子辗转行 <lb ed="P" n="0806b04"/>之。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0806b0402" cb:place="inline"><note place="inline">因分住持不壞灭後弟子常依修习辗转传授不断绝也二对果</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0806b0427" cb:place="inline">则是如 <lb ed="P" n="0806b05"/>来法身常在而不灭也。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0806b0510" cb:place="inline"><note place="inline">果分住持不壞以弟子所行之法不断绝 <lb ed="P" n="0806b06"/>即是<persName>如来</persName>五分法身常在世也三褈说有为无常相二初正示有为三初无常求脱</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0806b0633" cb:place="inline">是 <lb ed="P" n="0806b07"/>故当知世皆无常会必有離勿怀忧恼。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0806b0716" cb:place="inline"><note place="inline">论云示现 <lb ed="P" n="0806b08"/>于此处劝修世间生厌離行故</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0806b0813" cb:place="inline">世相如是当勤精进早求解 <lb ed="P" n="0806b09"/>脱。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0806b0902" cb:place="inline"><note place="inline">于有为相中得解脱故二以智灭痴</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0806b0916" cb:place="inline">以智慧明灭诸痴暗。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0806b0924" cb:place="inline"><note place="inline">复示 <lb ed="P" n="0806b10"/>如实观灭我我所见根本故三观身不实</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0806b1017" cb:place="inline">世实危脆无坚牢者。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0806b1025" cb:place="inline"><note place="inline">阴等 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0807a" n="0807a"/> <lb ed="P" n="0807a01"/>诸法悉皆虚妄二引<anchor xml:id="nkr_note_add_0807a0101" n="0807a0101"/><anchor xml:id="beg0807a0101" n="0807a0101"/>己<anchor xml:id="end0807a0101"/>作证二初略示已</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0807a0117" cb:place="inline">我今得灭如除恶病。</p></cb:div> <lb ed="P" n="0807a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0807a0201"><note place="inline">阴身如恶病得灭如病瘥二廣辨患相</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0807a0216" cb:place="inline">此是应捨罪恶之物假 <lb ed="P" n="0807a03"/>名为身没在老病生死大海。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0807a0312" cb:place="inline"><note place="inline">论云复示可厌患相</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0807a0320" cb:place="inline">唯有 <lb ed="P" n="0807a04"/>智者得除灭之如杀怨贼而得欢喜。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0807a0415" cb:place="inline"><note place="inline">唯有智人能厌 <lb ed="P" n="0807a05"/>能喜七離种种自性淸净无我分二初对治自性障三初正明实慧</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0807a0527" cb:place="inline">汝等比丘 <lb ed="P" n="0807a06"/>常当一心。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0807a0605" cb:place="inline"><note place="inline">知五阴法中种种妄相悉从心起故以心为主则令制之一处也二 <lb ed="P" n="0807a07"/>劝勤修习</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0807a0705" cb:place="inline">勤求出道。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0807a0709" cb:place="inline"><note place="inline">以一心如实慧难可得故劝令精进三三界无常</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0807a0728" cb:place="inline">一 <lb ed="P" n="0807a08"/>切世间。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0807a0804" cb:place="inline"><note place="inline">总标三界</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0807a0808" cb:place="inline">动不动法。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0807a0812" cb:place="inline"><note place="inline">动即欲界不动即色无色界</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0807a0823" cb:place="inline">皆是 <lb ed="P" n="0807a09"/>败壞不安之相。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0807a0907" cb:place="inline"><note place="inline">结指无常二明淸净无我即是于甚深寂灭法中寂灭故 <lb ed="P" n="0807a10"/>文三初劝止三业</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0807a1008" cb:place="inline">汝等且止勿得复语。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0807a1016" cb:place="inline"><note place="inline">静口业也口业静故则意 <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0807b" n="0807b"/> <lb ed="P" n="0807b01"/>亦静也论云示三业无动是寂灭无我相应器故二示将归灭</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0807b0125" cb:place="inline">时将欲过。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0807b0129" cb:place="inline"><note place="inline">已当 <lb ed="P" n="0807b02"/>中夜所以不过表中道也中道二种如前说今显表離断常之中亦密表<persName>佛</persName>性中也</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0807b0233" cb:place="inline">我 <lb ed="P" n="0807b03"/>欲灭度。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0807b0304" cb:place="inline"><note place="inline">我有三种一见二慢三名字<persName>如来</persName>见慢<anchor xml:id="nkr_note_add_0807b0301" n="0807b0301"/><anchor xml:id="beg0807b0301" n="0807b0301"/>已<anchor xml:id="end0807b0301"/>尽随顺世间名字称我今当<g ref="#CB01926">灰</g> <lb ed="P" n="0807b04"/>灭假身则名字亦无即是无馀涅槃真无我法也三正显遗训</note>。</p></cb:div><cb:div type="orig"><p xml:id="pP174p0807b0425" cb:place="inline">是我最後之 <lb ed="P" n="0807b05"/>所教诲。</p></cb:div><cb:div type="commentary"><p xml:id="pP174p0807b0504" cb:place="inline"><note place="inline">小乘训世凡五十年今将涅槃更略教诫故云最後论云于住持法中勝 <lb ed="P" n="0807b06"/>以其遗教故也</note>。</p></cb:div></cb:div> <lb ed="P" n="0807b07"/> <lb ed="P" n="0807b08"/> <lb ed="P" n="0807b09"/> <lb ed="P" n="0807b10"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead><persName>佛</persName>遗教经论<g ref="#CB00562">疏</g>节要</cb:jhead></cb:juan> <pb ed="P" xml:id="P174.1590.0808a" n="0808a"/> <lb ed="P" n="0808a01"/><cb:div type="w"><head>音释</head> <lb ed="P" n="0808a02"/><cb:div type="note"><entry><form>贩</form><cb:def><p xml:id="pP174p0808a0202" cb:place="inline"><note place="inline">方愿切买贱卖贵也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>贸</form><cb:def><p xml:id="pP174p0808a0211" cb:place="inline"><note place="inline">莫候切易财也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>垦</form><cb:def><p xml:id="pP174p0808a0218" cb:place="inline"><note place="inline">口很切用力反土也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>亵</form><cb:def><p xml:id="pP174p0808a0227" cb:place="inline"><note place="inline">私列 <lb ed="P" n="0808a03"/>切嬻也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>瑕疵</form><cb:def><p xml:id="pP174p0808a0306" cb:place="inline"><note place="inline">何加切过也才支切病也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>蚖</form><cb:def><p xml:id="pP174p0808a0317" cb:place="inline"><note place="inline">吾官切毒蛇也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>絺绤</form><cb:def><p xml:id="pP174p0808a0325" cb:place="inline"><note place="inline">絺抽 <lb ed="P" n="0808a04"/>迟切绤乞逆切絺绤葛布也细曰絺粗曰绤</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>狐貉</form><cb:def><p xml:id="pP174p0808a0420" cb:place="inline"><note place="inline">貉曷各切狐貉幷兽名</note>。</p></cb:def></entry> <lb ed="P" n="0808a05"/><entry><form>藜糗</form><cb:def><p xml:id="pP174p0808a0503" cb:place="inline"><note place="inline">藜怜题切落帚也初生可食糗丘救切熬米麦也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>愦闹</form><cb:def><p xml:id="pP174p0808a0524" cb:place="inline"><note place="inline">愦古对切 <lb ed="P" n="0808a06"/>心乱也闹女教切不安静也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>眷</form><cb:def><p xml:id="pP174p0808a0613" cb:place="inline"><note place="inline">古倦切顾恋也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form><g ref="#CB21873">诙</g>谐</form><cb:def><p xml:id="pP174p0808a0621" cb:place="inline"><note place="inline"><g ref="#CB21873">诙</g>枯回切谑也谐雄 <lb ed="P" n="0808a07"/>皆切调也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>嘲谑</form><cb:def><p xml:id="pP174p0808a0707" cb:place="inline"><note place="inline">嘲陟交切谑迄却切嘲谑调戏也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>脆</form><cb:def><p xml:id="pP174p0808a0721" cb:place="inline"><note place="inline">此芮切易断也</note>。</p></cb:def></entry></cb:div></cb:div> </body> <back> <cb:div type="apparatus"> <head>挍注</head> <p> <app from="#beg0787b0501" to="#end0787b0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0788b0501" to="#end0788b0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">叉<note type="cf1">T40n1820_p0846b11</note></lem><rdg wit="#wit.orig">又</rdg></app> <app from="#beg0792a0701" to="#end0792a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0795a0901" to="#end0795a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0797b0601" to="#end0797b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0797b0602" to="#end0797b0602"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0798a0501" to="#end0798a0501"><lem wit="#wit.cbeta #wit1" resp="#resp4">谄<note type="cf1">T12n0389_p1111b25</note></lem><rdg wit="#wit.orig">谄</rdg></app> <app from="#beg0798a0601" to="#end0798a0601"><lem wit="#wit.cbeta #wit1" resp="#resp4">谄<note type="cf1">T40n1820_p0851c15</note></lem><rdg wit="#wit.orig">谄</rdg></app> <app from="#beg0798a0602" to="#end0798a0602"><lem wit="#wit.cbeta #wit1" resp="#resp4">谄<note type="cf1">T40n1820_p0851c16</note></lem><rdg wit="#wit.orig">谄</rdg></app> <app from="#beg0798a0603" to="#end0798a0603"><lem wit="#wit.cbeta #wit1" resp="#resp4">谄<note type="cf1">T40n1820_p0851c16</note></lem><rdg wit="#wit.orig">谄</rdg></app> <app from="#beg0798a0801" to="#end0798a0801"><lem wit="#wit.cbeta #wit1" resp="#resp4">谄<note type="cf1">T40n1820_p0851c20</note></lem><rdg wit="#wit.orig">谄</rdg></app> <app from="#beg0798a0802" to="#end0798a0802"><lem wit="#wit.cbeta #wit1" resp="#resp4">谄<note type="cf1">T40n1820_p0851c21</note></lem><rdg wit="#wit.orig">谄</rdg></app> <app from="#beg0798a0803" to="#end0798a0803"><lem wit="#wit.cbeta #wit1" resp="#resp4">谄<note type="cf1">T40n1820_p0851c22</note></lem><rdg wit="#wit.orig">谄</rdg></app> <app from="#beg0798a0901" to="#end0798a0901"><lem wit="#wit.cbeta #wit1" resp="#resp4">谄<note type="cf1">T40n1820_p0851c23</note></lem><rdg wit="#wit.orig">谄</rdg></app> <app from="#beg0798b0101" to="#end0798b0101"><lem wit="#wit.cbeta #wit1" resp="#resp4">谄<note type="cf1">T40n1820_p0851c26</note></lem><rdg wit="#wit.orig">谄</rdg></app> <app from="#beg0798b0701" to="#end0798b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0798b0801" to="#end0798b0801"><lem wit="#wit.cbeta #wit1" resp="#resp4">谄<note type="cf1">T40n1820_p0852a20</note></lem><rdg wit="#wit.orig">谄</rdg></app> <app from="#beg0799a0301" to="#end0799a0301"><lem wit="#wit.cbeta #wit1" resp="#resp4">谄<note type="cf1">T40n1820_p0852b01</note></lem><rdg wit="#wit.orig">谄</rdg></app> <app from="#beg0800a0201" to="#end0800a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0800a0701" to="#end0800a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0800a0801" to="#end0800a0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0800a0802" to="#end0800a0802"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0800a0803" to="#end0800a0803"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0800b0101" to="#end0800b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0800b0201" to="#end0800b0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0801a0201" to="#end0801a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0801a0301" to="#end0801a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0802b0901" to="#end0802b0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0803b0201" to="#end0803b0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0803b1001" to="#end0803b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0804a0701" to="#end0804a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0805b0601" to="#end0805b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0805b0602" to="#end0805b0602"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0805b0603" to="#end0805b0603"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0805b0701" to="#end0805b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0806a0901" to="#end0806a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0807a0101" to="#end0807a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0807b0301" to="#end0807b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> </p> </cb:div> <cb:div type="add-notes"> <head>新增挍注</head> <p> <note n="0787b0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0787b0501">已【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0788b0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0788b0501">叉【CB】，又【北藏】</note> <note n="0792a0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0792a0701">已【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0795a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0795a0901">已【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0797b0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0797b0601">已【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0797b0602" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0797b0602">已【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0798a0501" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="P174.0798a05.14" target="#nkr_note_add_0798a0501">谄【CB】【大-CB】，谄【北藏】</note> <note n="0798a0601" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="P174.0798a06.02" target="#nkr_note_add_0798a0601">谄【CB】【大-CB】，谄【北藏】</note> <note n="0798a0602" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="P174.0798a06.18" target="#nkr_note_add_0798a0602">谄【CB】【大-CB】，谄【北藏】</note> <note n="0798a0603" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="P174.0798a06.23" target="#nkr_note_add_0798a0603">谄【CB】【大-CB】，谄【北藏】</note> <note n="0798a0801" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="P174.0798a08.04" target="#nkr_note_add_0798a0801">谄【CB】【大-CB】，谄【北藏】</note> <note n="0798a0802" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="P174.0798a08.22" target="#nkr_note_add_0798a0802">谄【CB】【大-CB】，谄【北藏】</note> <note n="0798a0803" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="P174.0798a08.28" target="#nkr_note_add_0798a0803">谄【CB】【大-CB】，谄【北藏】</note> <note n="0798a0901" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="P174.0798a09.01" target="#nkr_note_add_0798a0901">谄【CB】【大-CB】，谄【北藏】</note> <note n="0798b0101" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="P174.0798b01.16" target="#nkr_note_add_0798b0101">谄【CB】【大-CB】，谄【北藏】</note> <note n="0798b0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0798b0701">已【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0798b0801" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="P174.0798b08.26" target="#nkr_note_add_0798b0801">谄【CB】【大-CB】，谄【北藏】</note> <note n="0799a0301" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="P174.0799a03.29" target="#nkr_note_add_0799a0301">谄【CB】【大-CB】，谄【北藏】</note> <note n="0800a0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0800a0201">己【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0800a0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0800a0701">己【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0800a0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0800a0801">已【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0800a0802" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0800a0802">己【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0800a0803" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0800a0803">己【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0800b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0800b0101">已【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0800b0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0800b0201">己【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0801a0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0801a0201">已【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0801a0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0801a0301">已【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0802b0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0802b0901">已【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0803b0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0803b0201">已【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0803b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0803b1001">已【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0804a0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0804a0701">已【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0805b0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0805b0601">已【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0805b0602" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0805b0602">已【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0805b0603" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0805b0603">已【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0805b0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0805b0701">已【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0806a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0806a0901">已【CB】，巳【北藏】</note> <note n="0807a0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0807a0101">己【CB】，已【北藏】</note> <note n="0807b0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0807b0301">已【CB】，巳【北藏】</note> </p> </cb:div> </back></text></TEI>